Osman Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Yıllardır sanayi sitelerinde, garaj sohbetlerinde hep aynı hikâyeyi dinler dururuz; Nissan’ın o kurşun geçirmez motor bloğunun ardında, soğutma tarafında aniden gelişen o garip nazı… Plastik kazan çatlaması desen değil sadece, alüminyum gövdenin kılcal kanallarında biriken o silis tortusu zamanla öyle bir direnç oluşturuyor ki termostat 82
∘
C açma derecesine ulaştığında bile devirdaim pompası sıvıyı o sıkışmış gözeneklerden geçiremiyor. Devir yükseldikçe basınca dayanamayan üst hortumun o şişkin hali... Yani açıkçası, soğuk havada kalorifer peteğinden gelen o cılız ılık hava aslında kaputun altındaki fırtınanın ilk habercisi de biz genelde anlamazdan geliyoruz.
Glikol oranı düşmüş, rengi kahverengiye dönmüş o korozyonlu antifriz sıvısını sistemde tutmaya devam ettiğimiz her kilometrede, silindir kapak contasına ne kadar büyük bir yük bindirdiğimizin farkında mıyız acaba? Orijinal OEM termostatın kademeli tepki mekanizması yan sanayi parçalardaki gibi paldır küldür çalışmaz; fakat radyatörün alt çanağında çamurlaşan tortu o hassas pimi kilitlediği an, göstergedeki hararet ibresi yerinden oynamasa dahi ECU gizli faza geçip yakıt haritasını zenginleştirmeye başlar. Hava kalmadığında, genleşme kabındaki kapağın 0.9 bar veya 1.1 bar değerindeki tahliye yayının yorulmasıyla o kılcal su kaçaklarının başlaması tamamen an meselesi.
Piyasada satılan o mucizevi radyatör tıkama tozlarını veya kimyasal sıvıları sistemin içine boşaltıp geçici çözümler aramak, kendi elimizle plastik aksamın ömrünü biçecek o asidik süreci başlatmaktan başka bir şey değil sanki. Elektro-kimyasal korozyon dediğimiz meret, alüminyum kanatçıklar ile bakır alaşımlı iç bağlantılar arasındaki potansiyel farktan beslenir; antifrizin anti-korozyon katkıları tükendiğinde radyatör çekirdeği adeta içeriden yenmeye başlar. Bazen o peteklerin dış yüzeyindeki yaprak ve çamur birikintisini tazyikli suyla temizlemek bile soğutma verimliliğini %20 artırabilirken, biz hemen en pahalı parçayı değiştirmeye kalkıyoruz...
Soğutma fanının viskoz kuplajı doğru devirde devreye giriyor mu, yoksa PWM kontrollü fan beyni 95
∘
C sinyalini aldığında röleye o voltajı düzgün iletiyor mu diye bakmadan radyatör değişimi yapmak köklü bir teşhis sayılmaz. Sistemde sıkışan o minik hava kabarcığı, su sıcaklık sensörünün (ECT) etrafında bir izolasyon tabakası oluşturup beyne yanlış veri gönderdiğinde, fan açılmadığı için o dur-kalk trafikte bir anda genleşme kabından taşan kaynar suyla kalakalırsınız. Nitekim o an kaputu açıp panikle kapağı çevirmeye çalışmak da yapılacak en büyük…
Sadece saf su değil, mutlaka deiyonize su ile doğru oranda karıştırılmış organik asit teknolojili (OAT) antifrizi o soğutma kanallarına döküp vakum cihazı yardımıyla havalandırmasını kusursuz yapmak gerekiyor. Alüminyum çekirdekli radyatörlerin iç kesitindeki mikro kanalların debi direnci yüksek olduğundan, devirdaim çarkındaki en küçük bir aşınma bile rölanti devrinde soğutma sıvısının sirkülasyon hızını kritik seviyenin altına düşürür. Bir gün durduk yere klimanın soğutmayı kesmesi ya da vites geçişlerindeki o ani vuruntu, şanzıman yağı soğutucusunun radyatör tabanıyla bütünleşik çalıştığı modellerde yağ ile suyun birbirine karışmaya başladığının ilk sessiz çığlığıdır.
∘
C açma derecesine ulaştığında bile devirdaim pompası sıvıyı o sıkışmış gözeneklerden geçiremiyor. Devir yükseldikçe basınca dayanamayan üst hortumun o şişkin hali... Yani açıkçası, soğuk havada kalorifer peteğinden gelen o cılız ılık hava aslında kaputun altındaki fırtınanın ilk habercisi de biz genelde anlamazdan geliyoruz.
Glikol oranı düşmüş, rengi kahverengiye dönmüş o korozyonlu antifriz sıvısını sistemde tutmaya devam ettiğimiz her kilometrede, silindir kapak contasına ne kadar büyük bir yük bindirdiğimizin farkında mıyız acaba? Orijinal OEM termostatın kademeli tepki mekanizması yan sanayi parçalardaki gibi paldır küldür çalışmaz; fakat radyatörün alt çanağında çamurlaşan tortu o hassas pimi kilitlediği an, göstergedeki hararet ibresi yerinden oynamasa dahi ECU gizli faza geçip yakıt haritasını zenginleştirmeye başlar. Hava kalmadığında, genleşme kabındaki kapağın 0.9 bar veya 1.1 bar değerindeki tahliye yayının yorulmasıyla o kılcal su kaçaklarının başlaması tamamen an meselesi.
Piyasada satılan o mucizevi radyatör tıkama tozlarını veya kimyasal sıvıları sistemin içine boşaltıp geçici çözümler aramak, kendi elimizle plastik aksamın ömrünü biçecek o asidik süreci başlatmaktan başka bir şey değil sanki. Elektro-kimyasal korozyon dediğimiz meret, alüminyum kanatçıklar ile bakır alaşımlı iç bağlantılar arasındaki potansiyel farktan beslenir; antifrizin anti-korozyon katkıları tükendiğinde radyatör çekirdeği adeta içeriden yenmeye başlar. Bazen o peteklerin dış yüzeyindeki yaprak ve çamur birikintisini tazyikli suyla temizlemek bile soğutma verimliliğini %20 artırabilirken, biz hemen en pahalı parçayı değiştirmeye kalkıyoruz...
Soğutma fanının viskoz kuplajı doğru devirde devreye giriyor mu, yoksa PWM kontrollü fan beyni 95
∘
C sinyalini aldığında röleye o voltajı düzgün iletiyor mu diye bakmadan radyatör değişimi yapmak köklü bir teşhis sayılmaz. Sistemde sıkışan o minik hava kabarcığı, su sıcaklık sensörünün (ECT) etrafında bir izolasyon tabakası oluşturup beyne yanlış veri gönderdiğinde, fan açılmadığı için o dur-kalk trafikte bir anda genleşme kabından taşan kaynar suyla kalakalırsınız. Nitekim o an kaputu açıp panikle kapağı çevirmeye çalışmak da yapılacak en büyük…
Sadece saf su değil, mutlaka deiyonize su ile doğru oranda karıştırılmış organik asit teknolojili (OAT) antifrizi o soğutma kanallarına döküp vakum cihazı yardımıyla havalandırmasını kusursuz yapmak gerekiyor. Alüminyum çekirdekli radyatörlerin iç kesitindeki mikro kanalların debi direnci yüksek olduğundan, devirdaim çarkındaki en küçük bir aşınma bile rölanti devrinde soğutma sıvısının sirkülasyon hızını kritik seviyenin altına düşürür. Bir gün durduk yere klimanın soğutmayı kesmesi ya da vites geçişlerindeki o ani vuruntu, şanzıman yağı soğutucusunun radyatör tabanıyla bütünleşik çalıştığı modellerde yağ ile suyun birbirine karışmaya başladığının ilk sessiz çığlığıdır.
