Kerim Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Bilgi Kutusu
Klima kompresörü sistemin kalbidir ve soğutma döngüsü içinde hareket eden yağ, bu kalbin ritmini sağlayan tek unsurdur. Yağsız kalan bir kompresörde sürtünme katsayısı hızla yükselir, ısı yönetilemez hale gelir ve sistemin tamamen kilitlenmesi an meselesidir; bu yüzden ihmal edilen her saniye aslında bir onarım maliyetini ikiye katlamaktan başka bir şey değildir.
Sistemin içinde o yağın dolaştığını, pistonların ve valflerin aslında incecik bir film tabakası üzerinde adeta dans ettiğini hayal edin, çünkü gerçek tam olarak budur. Eğer bu kayganlaştırıcı sıvı eksilirse veya tamamen yok olursa, o nazik dans aniden durur ve yerine metalin metale vahşice sürtündüğü o korkunç gürültü başlar. İlk başlarda belki sadece bir uğultu duyarsınız, sanki bir şeyler zorlanıyor gibi, ama aslında kompresörün iç çeperlerinde geri dönüşü olmayan çizikler, derin yarıklar oluşmaya başlamıştır bile... O an durdurulmayan her işlem, cihazınızın ömründen koca bir parça koparır ve size sadece daha pahalı bir yedek parça faturası olarak geri döner.
Sadece bir yağ kaybından bahsetmiyoruz aslında, burada söz konusu olan sistemin ısıyı tahliye etme yeteneğinin de tamamen yok olmasıdır. Soğutma gazı ve yağ birbirine öyle girifttir ki, yağın eksilmesi demek sistemin içindeki basınç dengelerinin bozulması ve ısının birikip kompresör sargılarını yakması demektir. Düşünsenize, bir motoru yağsız çalıştırmakla klima kompresörünü yağsız bırakmak arasında teorik olarak hiçbir fark yok, ikisi de kendi kendini imha eden mekanizmalar. Bir noktadan sonra kompresör o kadar ısınır ki, içindeki parçalar genleşip birbirine kaynamaya başlar, işte o zaman geçmiş olsun; çünkü artık tamir edilecek bir şey değil, hurdaya çıkmış bir metal yığınıyla karşı karşıyasınızdır.
Yıllar içerisinde sahada o kadar çok kompresörün bu yüzden çöpe gittiğini gördüm ki, artık bir klima sesi duyduğumda sanki birinin nabzını dinliyormuşum gibi hissediyorum. Eğer klimanızdan gelen ses değiştiyse, normalden daha fazla titremeye başladıysa veya eskisi gibi soğutmadığı halde dış ünite sürekli "tık tık" edip duruyorsa, kendinize şu soruyu sormanızın vakti gelmiş demektir: Acaba sistemdeki kaçak, sadece gazı değil, o hayati yağı da alıp götürdü mü? Bir usta gözüyle şunu söyleyebilirim, klimanın sadece gazını tamamlayıp yağı göz ardı etmek, yaralı birine sadece pansuman yapıp kanamayı durdurmamaya benzer.
Bir gün bir müşterim, klimasının neden bu kadar gürültülü çalıştığını sorup duruyordu ve ben dış üniteyi açtığımda gördüğüm manzara tam bir metal felaketiydi; yağ tamamen bitmiş, sistemin içine metal çapakları dolmuştu. O an, keşke dedim, keşke klimadaki o küçük sızıntıyı gaz bittiğinde değil de, yağın ilk eksilmeye başladığı o belirsiz dönemde fark etselerdi. Çünkü kompresör dediğimiz bu karmaşık parçalar, bir kez içten aşınmaya başladığında, ne kadar yağ eklerseniz ekleyin, o aşınan kısımlar sürtünmeye devam eder ve bir süre sonra tüm sistemi tıkayan bir çöp yığınına dönüşür. Kimse size bunu bu açıklıkla söylemez belki ama, klimanızdan gelen o garip sesler aslında size bir yardım çığlığı atıyor, duymasını bilene...
Klima kompresörü sistemin kalbidir ve soğutma döngüsü içinde hareket eden yağ, bu kalbin ritmini sağlayan tek unsurdur. Yağsız kalan bir kompresörde sürtünme katsayısı hızla yükselir, ısı yönetilemez hale gelir ve sistemin tamamen kilitlenmesi an meselesidir; bu yüzden ihmal edilen her saniye aslında bir onarım maliyetini ikiye katlamaktan başka bir şey değildir.
Sistemin içinde o yağın dolaştığını, pistonların ve valflerin aslında incecik bir film tabakası üzerinde adeta dans ettiğini hayal edin, çünkü gerçek tam olarak budur. Eğer bu kayganlaştırıcı sıvı eksilirse veya tamamen yok olursa, o nazik dans aniden durur ve yerine metalin metale vahşice sürtündüğü o korkunç gürültü başlar. İlk başlarda belki sadece bir uğultu duyarsınız, sanki bir şeyler zorlanıyor gibi, ama aslında kompresörün iç çeperlerinde geri dönüşü olmayan çizikler, derin yarıklar oluşmaya başlamıştır bile... O an durdurulmayan her işlem, cihazınızın ömründen koca bir parça koparır ve size sadece daha pahalı bir yedek parça faturası olarak geri döner.
Sadece bir yağ kaybından bahsetmiyoruz aslında, burada söz konusu olan sistemin ısıyı tahliye etme yeteneğinin de tamamen yok olmasıdır. Soğutma gazı ve yağ birbirine öyle girifttir ki, yağın eksilmesi demek sistemin içindeki basınç dengelerinin bozulması ve ısının birikip kompresör sargılarını yakması demektir. Düşünsenize, bir motoru yağsız çalıştırmakla klima kompresörünü yağsız bırakmak arasında teorik olarak hiçbir fark yok, ikisi de kendi kendini imha eden mekanizmalar. Bir noktadan sonra kompresör o kadar ısınır ki, içindeki parçalar genleşip birbirine kaynamaya başlar, işte o zaman geçmiş olsun; çünkü artık tamir edilecek bir şey değil, hurdaya çıkmış bir metal yığınıyla karşı karşıyasınızdır.
Yıllar içerisinde sahada o kadar çok kompresörün bu yüzden çöpe gittiğini gördüm ki, artık bir klima sesi duyduğumda sanki birinin nabzını dinliyormuşum gibi hissediyorum. Eğer klimanızdan gelen ses değiştiyse, normalden daha fazla titremeye başladıysa veya eskisi gibi soğutmadığı halde dış ünite sürekli "tık tık" edip duruyorsa, kendinize şu soruyu sormanızın vakti gelmiş demektir: Acaba sistemdeki kaçak, sadece gazı değil, o hayati yağı da alıp götürdü mü? Bir usta gözüyle şunu söyleyebilirim, klimanın sadece gazını tamamlayıp yağı göz ardı etmek, yaralı birine sadece pansuman yapıp kanamayı durdurmamaya benzer.
Bir gün bir müşterim, klimasının neden bu kadar gürültülü çalıştığını sorup duruyordu ve ben dış üniteyi açtığımda gördüğüm manzara tam bir metal felaketiydi; yağ tamamen bitmiş, sistemin içine metal çapakları dolmuştu. O an, keşke dedim, keşke klimadaki o küçük sızıntıyı gaz bittiğinde değil de, yağın ilk eksilmeye başladığı o belirsiz dönemde fark etselerdi. Çünkü kompresör dediğimiz bu karmaşık parçalar, bir kez içten aşınmaya başladığında, ne kadar yağ eklerseniz ekleyin, o aşınan kısımlar sürtünmeye devam eder ve bir süre sonra tüm sistemi tıkayan bir çöp yığınına dönüşür. Kimse size bunu bu açıklıkla söylemez belki ama, klimanızdan gelen o garip sesler aslında size bir yardım çığlığı atıyor, duymasını bilene...
