Hakan Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Yazın en kavurucu gününde kumandaya basarsınız, o tanıdık üfleme sesi gelir ama odanın içi bir türlü serinlemez... İşte tam o an, klimanın kalbi sayılan kompresörün bir yerlerde sustuğunu anlarsınız. Cihazın dış ünitesinden o alışık olduğunuz güçlü motor homurtusu gelmiyorsa, sistem sadece içerideki havayı döndüren pahalı bir vantilatöre dönüşmüş demektir. Çoğu zaman kullanıcılar fan çalıştığı için her şeyin yolunda olduğunu sanır, oysa asıl işi yapan, gazı sıkıştırıp sistemi döndüren o gizli kahramandır. Onun durması, bütün soğutma döngüsünün felç olması anlamına gelir.
Elektronik karttan gelen sinyalin kesilmesi, bu sessizliğin arkasındaki en sinsi sebeplerden biri olabilir. Klima beyni, dış ünitedeki o devasa motora "çalış" emrini vermediği sürece kompresörün kendi kendine hareket etmesi imkansızdır; bazen basit bir röle arızası, bazen de aşırı voltaj dalgalanması bu iletişimi tamamen koparır. Evinize gelen elektrik stabil değilse ya da mahallede sık sık kesintiler yaşanıyorsa, anakart kendini korumaya almış veya çoktan yanmış olabilir. Bir bakarsınız iç ünite pırıl pırıl yanıyor, kumanda komut alıyor ama dışarıda tık yok...
Kapasitör dediğimiz o küçük silindirik parça, motorun ilk kalkış anındaki o devasa enerji ihtiyacını karşılayan gizli bir güç deposudur aslında. Zamanla, özellikle de aşırı sıcaklarda sürekli çalışmaktan yorulan bu parça şişer, patlar ya da işlevini yitirir; kondansatör bittiğinde kompresör kalkış yapmak ister ama o ilk vuruntuyu yapacak gücü bulamaz. Dış ünitenin yanına gittiğinizde birkaç dakikada bir gelen o incecik "tık" sesi ve ardından gelen derin sessizlik, genellikle bu parçanın "ben bittim" deme şeklidir. Değiştirilmesi oldukça basit ve maliyetsiz bir elemandır ama o çalışmadığında koskoca sistemi kilitlemeyi başarır.
Sistemdeki soğutucu gazın yani freonun tamamen tükenmesi ya da kritik seviyenin altına düşmesi, basınç sensörlerini anında alarma geçirir. Klimalar, içerideki gaz bittiğinde kompresörün kuru kuruya dönüp kendi kendini yakmasını engellemek için tasarlanmış akıllı koruma sistemlerine sahiptir; alçak basınç otomatiği devreyi keser ve motoru korumaya alır. Hani bazen borularda kaçak olur, yavaş yavaş gaz sızar ya... İşte o sızıntı kritik eşiğe ulaştığı an, cihaz mekanik bir intiharı önlemek adına kompresöre giden elektriği bıçak gibi keser.
Termik adı verilen o küçücük koruma şalteri, motor aşırı ısındığında hayat kurtaran bir sigorta görevi görür. Dış ünitenin önü kapalıysa, Güneş ışığını doğrudan ve saatlerce alıyorsa ya da fan motoru yavaş dönüyorsa, kompresör ürettiği ısıyı dışarıya atamaz ve adeta kendi sıcağında kavrulur. Belli bir dereceye ulaştığında termik atar ve motorun soğuması için elektriği keser; bazen saatlerce beklersiniz ki cihaz soğusun da yeniden devreye girsin... Eğer bu parça arızalandıysa, motor soğuk olsa bile sistemi sürekli engellemeye devam edebilir.
Peki ya doğrudan motorun kendisi kilitlendiyse, yani mekanik olarak sıkışıp kaldıysa ne olacak? İçindeki pistonların sarması, yağsız kalması veya yılların getirdiği metal yorgunluğu, kompresörü tamamen kullanılmaz hale getirebilir. Böyle bir durumda dış üniteye elektrik gittiği an evdeki sigortaların pat diye atması çok normaldir, çünkü sıkışan motor dönmek için aşırı akım çeker. Mekanik kilitlenmeler maalesef genellikle yolun sonu demektir ve o büyük parçanın tamamen değişmesi ya da yeni bir klima bakılması gerektiğinin habercisidir.
Elektronik karttan gelen sinyalin kesilmesi, bu sessizliğin arkasındaki en sinsi sebeplerden biri olabilir. Klima beyni, dış ünitedeki o devasa motora "çalış" emrini vermediği sürece kompresörün kendi kendine hareket etmesi imkansızdır; bazen basit bir röle arızası, bazen de aşırı voltaj dalgalanması bu iletişimi tamamen koparır. Evinize gelen elektrik stabil değilse ya da mahallede sık sık kesintiler yaşanıyorsa, anakart kendini korumaya almış veya çoktan yanmış olabilir. Bir bakarsınız iç ünite pırıl pırıl yanıyor, kumanda komut alıyor ama dışarıda tık yok...
Kapasitör dediğimiz o küçük silindirik parça, motorun ilk kalkış anındaki o devasa enerji ihtiyacını karşılayan gizli bir güç deposudur aslında. Zamanla, özellikle de aşırı sıcaklarda sürekli çalışmaktan yorulan bu parça şişer, patlar ya da işlevini yitirir; kondansatör bittiğinde kompresör kalkış yapmak ister ama o ilk vuruntuyu yapacak gücü bulamaz. Dış ünitenin yanına gittiğinizde birkaç dakikada bir gelen o incecik "tık" sesi ve ardından gelen derin sessizlik, genellikle bu parçanın "ben bittim" deme şeklidir. Değiştirilmesi oldukça basit ve maliyetsiz bir elemandır ama o çalışmadığında koskoca sistemi kilitlemeyi başarır.
Sistemdeki soğutucu gazın yani freonun tamamen tükenmesi ya da kritik seviyenin altına düşmesi, basınç sensörlerini anında alarma geçirir. Klimalar, içerideki gaz bittiğinde kompresörün kuru kuruya dönüp kendi kendini yakmasını engellemek için tasarlanmış akıllı koruma sistemlerine sahiptir; alçak basınç otomatiği devreyi keser ve motoru korumaya alır. Hani bazen borularda kaçak olur, yavaş yavaş gaz sızar ya... İşte o sızıntı kritik eşiğe ulaştığı an, cihaz mekanik bir intiharı önlemek adına kompresöre giden elektriği bıçak gibi keser.
Termik adı verilen o küçücük koruma şalteri, motor aşırı ısındığında hayat kurtaran bir sigorta görevi görür. Dış ünitenin önü kapalıysa, Güneş ışığını doğrudan ve saatlerce alıyorsa ya da fan motoru yavaş dönüyorsa, kompresör ürettiği ısıyı dışarıya atamaz ve adeta kendi sıcağında kavrulur. Belli bir dereceye ulaştığında termik atar ve motorun soğuması için elektriği keser; bazen saatlerce beklersiniz ki cihaz soğusun da yeniden devreye girsin... Eğer bu parça arızalandıysa, motor soğuk olsa bile sistemi sürekli engellemeye devam edebilir.
Peki ya doğrudan motorun kendisi kilitlendiyse, yani mekanik olarak sıkışıp kaldıysa ne olacak? İçindeki pistonların sarması, yağsız kalması veya yılların getirdiği metal yorgunluğu, kompresörü tamamen kullanılmaz hale getirebilir. Böyle bir durumda dış üniteye elektrik gittiği an evdeki sigortaların pat diye atması çok normaldir, çünkü sıkışan motor dönmek için aşırı akım çeker. Mekanik kilitlenmeler maalesef genellikle yolun sonu demektir ve o büyük parçanın tamamen değişmesi ya da yeni bir klima bakılması gerektiğinin habercisidir.
