Kemal Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Fiat grubunun Egea, Linea veya Punto fark etmeksizin kullandığı hall effect ilkeli tekerlek hız sensörleri, poyra rulmanının hemen arkasında manyetik okuyucu halkayla milimetrik bir hava boşluğunda çalışır. Gösterge panelinde aniden yakılan ABS, ESP ve Hill Holder uyarı ışıkları genelde bilgisayara bağlandığında sol ön veya sağ arka tekerlek sinyal hatası koduyla kendini gösterir. Fren pedalına basıldığında sistemin durduk yere devreye girip pedalı geri tepmesi, tekerleklerden birinin kilitlendiğini zanneden kontrol ünitesinin osilometrik veriyi yanlış yorumlamasından kaynaklanır. Sadece sensörün kendisi bozulmaz çoğu zaman; rulman üzerindeki manyetik encoder halkanın paslanması veya araya giren demir tozu çapakları da o ince akım değişimini tamamen çöp eder... Sensör direncini multimetre ile ölçtüğünde megaohm seviyelerine çıktığını görüyorsan, kablo demetindeki bir kopukluktan ziyade yarı iletken elemanın yüksek ısı altında içten çatlamasıyla karşı karşıyasın demektir.
Sürüş esnasında gaz kesme, direksiyon sertleşmesi veya hız göstergesinin birdenbire sıfıra çakılması gibi tuhaf semptomlar aslında tekerlek hız verisinin CAN-bus hattı üzerinden diğer modüllere aktarılamamasının doğal bir sonucudur. Arabadaki BSI body kontrol ünitesi, motor beynine aracın hızını raporlayamayınca sistem kendini güvenlik moduna alır. Ne yapmalı peki böyle bir durumda? İlk iş tekerleği söküp sensör ucunu ve manyetik halkayı özel kontak sprey ile temizlemek olmalı, değişim kararı vermeden önce o bölgedeki korozyonu mutlaka kazımalısın. Bazen sadece soket klipsinin gevşemesi yüzünden direnç değeri değişir ve beynin kafası karışır, ufacık bir temassızlık yüzünden binlerce liralık parçaları değiştiren kaç kişi gördüm şu piyasada...
Teşhis aşamasında OBD2 cihazıyla canlı veri okurken arabayı yürütüp dört tekerleğin devir grafiklerini yan yana koyduğunda, arızalı sensörün grafik çizgisinde ani düşüşler ve düzensiz pürüzler hemen göze çarpar. İndüktif tiplere göre çok daha hassas çalışan bu aktif sensörler, 5 voltluk referans voltajı alarak kare dalga (PWM) Sinyali üretir. Eğer bu sinyal freakansı tekerlek dönmesine rağmen sabit kalıyorsa ya da hiç oluşmuyorsa, sensörün dahili entegresi voltaj dalgalanmasından yanmıştır. Bazen alternatörün diyot tablasındaki bir kaçak bile bu hassas sensörleri felç edebilir, yani sorunu hep tekerlek etrafında aramak seni yanlış teşhise götürebilir...
Eşdeğer parça kullanırken Fiat’ın orijinal aksam üreten Bosch veya Magneti Marelli sensör toleranslarına çok dikkat etmen şart, aksi halde yan sanayi ürünlerin okuma hassasiyeti sistemle uyuşmayabilir. Soket yapısı birebir uysa bile manyetik alan algılama mesafesi 0.5 mm kaysa, sistem yüksek hızlarda yine hata kodunu basacaktır. Sensörün bağlandığı plastik kulakçığın civatası torklanırken aşırı sıkılırsa gövde mikro çatlak alır ve ilk yağmurlu havada içeri giren nem o narin devreleri kavurur. İşi şansa bırakmayıp değişim sonrası hata kodlarını silmek yetmez, aracı kalibrasyon sürüşüne çıkarıp direksiyon açı sensörü ile tekerlek hızlarını eşitlemek gerekir.
Sürüş esnasında gaz kesme, direksiyon sertleşmesi veya hız göstergesinin birdenbire sıfıra çakılması gibi tuhaf semptomlar aslında tekerlek hız verisinin CAN-bus hattı üzerinden diğer modüllere aktarılamamasının doğal bir sonucudur. Arabadaki BSI body kontrol ünitesi, motor beynine aracın hızını raporlayamayınca sistem kendini güvenlik moduna alır. Ne yapmalı peki böyle bir durumda? İlk iş tekerleği söküp sensör ucunu ve manyetik halkayı özel kontak sprey ile temizlemek olmalı, değişim kararı vermeden önce o bölgedeki korozyonu mutlaka kazımalısın. Bazen sadece soket klipsinin gevşemesi yüzünden direnç değeri değişir ve beynin kafası karışır, ufacık bir temassızlık yüzünden binlerce liralık parçaları değiştiren kaç kişi gördüm şu piyasada...
Teşhis aşamasında OBD2 cihazıyla canlı veri okurken arabayı yürütüp dört tekerleğin devir grafiklerini yan yana koyduğunda, arızalı sensörün grafik çizgisinde ani düşüşler ve düzensiz pürüzler hemen göze çarpar. İndüktif tiplere göre çok daha hassas çalışan bu aktif sensörler, 5 voltluk referans voltajı alarak kare dalga (PWM) Sinyali üretir. Eğer bu sinyal freakansı tekerlek dönmesine rağmen sabit kalıyorsa ya da hiç oluşmuyorsa, sensörün dahili entegresi voltaj dalgalanmasından yanmıştır. Bazen alternatörün diyot tablasındaki bir kaçak bile bu hassas sensörleri felç edebilir, yani sorunu hep tekerlek etrafında aramak seni yanlış teşhise götürebilir...
Eşdeğer parça kullanırken Fiat’ın orijinal aksam üreten Bosch veya Magneti Marelli sensör toleranslarına çok dikkat etmen şart, aksi halde yan sanayi ürünlerin okuma hassasiyeti sistemle uyuşmayabilir. Soket yapısı birebir uysa bile manyetik alan algılama mesafesi 0.5 mm kaysa, sistem yüksek hızlarda yine hata kodunu basacaktır. Sensörün bağlandığı plastik kulakçığın civatası torklanırken aşırı sıkılırsa gövde mikro çatlak alır ve ilk yağmurlu havada içeri giren nem o narin devreleri kavurur. İşi şansa bırakmayıp değişim sonrası hata kodlarını silmek yetmez, aracı kalibrasyon sürüşüne çıkarıp direksiyon açı sensörü ile tekerlek hızlarını eşitlemek gerekir.
