Ayhan Usta
Kayıtlı Kullanıcı
O sabah kontağı çevirdiğinde gelen o çiğ, o cansız, o insanı çileden çıkaran "tık" sesi... Modern dünyanın en sinir bozucu icatlarından biri kesinlikle bitik bir aküdür. Direksiyonun başına büyük bir motivasyonla geçersin, planların vardır, yetişmen gereken bir toplantı ya da sadece huzurlu bir yolculuk... Sonuç? Tam bir hayal kırıklığı. Akü dediğin mekanizma, sen unutsan da arkandan iş çeviren sinsi bir ortak gibidir aslında. Çoğu sürücü onun varlığını sadece bittiğinde hatırlar, oysa o her gün içten içe erir.
Farları açık bırakma devri eskide kaldı diyenlere sadece gülüyorum. Yeni nesil araçlar akıllı, evet, gücü kendi kesiyor, ona da tamam. Peki ya o bagaj kapağının tam kapanmaması yüzünden sabaha kadar yanan o küçücük lamba? Ya da sonradan taktırılan, kalitesiz bir alarm sisteminin gece boyu aküyü sülük gibi emmesi... Kaçak akım denen illet, otomobil dünyasının gizli kanseridir. Fark etmezsin, ruhun bile duymaz ama o akü içten içe tükenir. Bazen sadece küçük bir dikkatsizlik, seni yolda bırakmaya fazlasıyla yeter.
Hava sıcaklıklarındaki o ani dalgalanmalar yok mu, asıl darbeyi vuran onlardır. Herkes akünün kışın bittiğini sanır, büyük yanılgı. Akü yazın sıcağında, o kavurucu temmuz günlerinde ölür aslında; kışın ise sadece cenazesi kaldırılır. Yüksek ısı, kimyasal reaksiyonu hızlandırıp plakaları aşındırır, ömrünü törpüler. Kış geldiğinde ise marş basacak gücü kendinde bulamaz zaten... Zavallı metal yığını. Hava durumunu suçlamak kolaydır tabii, asıl mesele o kimyayı doğru okuyabilmekte.
Şehir içi trafiğinde dur-kalk yapmaktan helak olan o kısa mesafeli sürüşler... İşte akünün en büyük düşmanı. Motoru çalıştırırken harcanan o devasa enerjiyi geri kazanmak için alternatörün zamana ihtiyacı var, zaman ise İstanbul trafiğinde en az bulunan şey. Beş dakikalık mesafeler için arabayı çalıştırmak, aküye intihar komandosu muamelesi yapmaktır. Şarj olmaya vakit bulamayan hücreler bir süre sonra pes eder. Arada sırada o arabayı otobana çıkarıp ciğerlerini açmak, aküyü de hayata döndürmek gerekir.
Kutup başlarının oksitlenmesi meselesi ise tam bir ihmalkarlık anıtıdır. Kaputu açtığında o bağlantı yerlerinde gördüğün o yeşilimsi, beyazımsı tozlar var ya... İşte onlar akünün nefes borusunu tıkayan balgam gibidir. Akım geçemez, marş motoru ihtiyacı olan gücü çekemez ve sen arabanın başında çaresizce beklersin. Bir zımpara, biraz sıcak su ve iki dakikalık bir emek aslında her şeyi çözecekken... Üşengeçlik, modern insanın en büyük arıza sebebi.
Alternatör dediğimiz o şarj dinamosu düzgün çalışmıyorsa, dünyanın en pahalı aküsünü de taksan nafile. Akü sadece bir depodur, üreten değil. Depoya su gelmiyorsa musluğu ne kadar açabilirsin ki? Gösterge panelindeki o küçük kırmızı pil ışığı yandığında, aslında araba sana "Ölüyorum, haberin olsun" diyordur. O ışığı görmezden gelip yola devam etmek, bile bile lades demektir. Bazen suçlu akü değil, onu beslemeyen sistemin kendisidir.
Her şeyin bir sonu var, bunu kabul etmek lazım. Üç yıl, bilemedin dört yıl... Bir akünün verebileceği maksimum verim budur, fazlası tamamen şans. Miadı dolmuş bir pilden mucizeler yaratmasını bekleyemezsin. Plakalar dökülmüş, asit dengesi bozulmuş, içerideki dünya çökmüş... Sen hala marşa basıp mucize kovalıyorsun. Değiştirme vakti geldiyse zorlamayacaksın, vedalaşmayı bileceksin.
Farları açık bırakma devri eskide kaldı diyenlere sadece gülüyorum. Yeni nesil araçlar akıllı, evet, gücü kendi kesiyor, ona da tamam. Peki ya o bagaj kapağının tam kapanmaması yüzünden sabaha kadar yanan o küçücük lamba? Ya da sonradan taktırılan, kalitesiz bir alarm sisteminin gece boyu aküyü sülük gibi emmesi... Kaçak akım denen illet, otomobil dünyasının gizli kanseridir. Fark etmezsin, ruhun bile duymaz ama o akü içten içe tükenir. Bazen sadece küçük bir dikkatsizlik, seni yolda bırakmaya fazlasıyla yeter.
Hava sıcaklıklarındaki o ani dalgalanmalar yok mu, asıl darbeyi vuran onlardır. Herkes akünün kışın bittiğini sanır, büyük yanılgı. Akü yazın sıcağında, o kavurucu temmuz günlerinde ölür aslında; kışın ise sadece cenazesi kaldırılır. Yüksek ısı, kimyasal reaksiyonu hızlandırıp plakaları aşındırır, ömrünü törpüler. Kış geldiğinde ise marş basacak gücü kendinde bulamaz zaten... Zavallı metal yığını. Hava durumunu suçlamak kolaydır tabii, asıl mesele o kimyayı doğru okuyabilmekte.
Şehir içi trafiğinde dur-kalk yapmaktan helak olan o kısa mesafeli sürüşler... İşte akünün en büyük düşmanı. Motoru çalıştırırken harcanan o devasa enerjiyi geri kazanmak için alternatörün zamana ihtiyacı var, zaman ise İstanbul trafiğinde en az bulunan şey. Beş dakikalık mesafeler için arabayı çalıştırmak, aküye intihar komandosu muamelesi yapmaktır. Şarj olmaya vakit bulamayan hücreler bir süre sonra pes eder. Arada sırada o arabayı otobana çıkarıp ciğerlerini açmak, aküyü de hayata döndürmek gerekir.
Kutup başlarının oksitlenmesi meselesi ise tam bir ihmalkarlık anıtıdır. Kaputu açtığında o bağlantı yerlerinde gördüğün o yeşilimsi, beyazımsı tozlar var ya... İşte onlar akünün nefes borusunu tıkayan balgam gibidir. Akım geçemez, marş motoru ihtiyacı olan gücü çekemez ve sen arabanın başında çaresizce beklersin. Bir zımpara, biraz sıcak su ve iki dakikalık bir emek aslında her şeyi çözecekken... Üşengeçlik, modern insanın en büyük arıza sebebi.
Alternatör dediğimiz o şarj dinamosu düzgün çalışmıyorsa, dünyanın en pahalı aküsünü de taksan nafile. Akü sadece bir depodur, üreten değil. Depoya su gelmiyorsa musluğu ne kadar açabilirsin ki? Gösterge panelindeki o küçük kırmızı pil ışığı yandığında, aslında araba sana "Ölüyorum, haberin olsun" diyordur. O ışığı görmezden gelip yola devam etmek, bile bile lades demektir. Bazen suçlu akü değil, onu beslemeyen sistemin kendisidir.
Her şeyin bir sonu var, bunu kabul etmek lazım. Üç yıl, bilemedin dört yıl... Bir akünün verebileceği maksimum verim budur, fazlası tamamen şans. Miadı dolmuş bir pilden mucizeler yaratmasını bekleyemezsin. Plakalar dökülmüş, asit dengesi bozulmuş, içerideki dünya çökmüş... Sen hala marşa basıp mucize kovalıyorsun. Değiştirme vakti geldiyse zorlamayacaksın, vedalaşmayı bileceksin.
