Aydın Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Motor kapağını kaldırdığınızda o simsiyah kauçuk şeritle göz göze geldiğiniz an, aslında arabanızın kalbini izliyorsunuzdur. Birçoğumuzun sadece rutin bakım zamanı yaklaştığında hatırladığı triger kayışı, en küçük bir sıvı temasında bile hayatının şokunu yaşayabilir. Sırf üzerimize su sıçradı diye ölmedik belki ama o kauçuk aksam üzerine dökülen bir damla yağ ya da su yüzünden bir anda her şeyini kaybedebilir. Islanmaktan bir şey olmaz deyip geçmek, oto sanayi yollarında çekici beklerken geçirilecek saatlere peşinen davetiye çıkarmaktır.
Motordan gelen o garip birikinti suyunu hafifçe parmağınızla kontrol ettiniz ve evet, triger bölgesine su sızmış... Çoğu sürücü suyun buharlaşıp gideceğini sanır; oysa su, dişlerin arasındaki sürtünmeyi saniyeler içinde sıfıra indiren sinsi bir kayganlaştırıcıya dönüşür. Dişli çarklar o kadar yüksek bir devirde dönüyor ki, milimetrik bir tutunma kaybı bile kauçuğun diş atlamasına yeter de artar bile. Yani su buharlaşsa bile arkasında bıraktığı o ilk kayma anı, motorun kendi kendini imha sürecini çoktan başlatmış olabilir.
Su sadece kayganlaştırmakla kalmaz, suyun kalitesi de kauçuk malzemenin en büyük düşmanıdır. Şehir şebekesinden giren kireçli su veya antifriz karışımlı motor soğutma sıvısı o kayışın dokusuna emildiğinde, kauçuk sertleşmeye ve mikro düzeyde çatlamaya başlar. Sertleşen kauçuk esnekliğini kaybeder; esnekliğini kaybeden bir triger ise gergi bilyesinin bastırdığı o sert virajlarda gerdikçe çatırdayan bir tahtadan farksız hale gelir... Hani derler ya, esnemeyen kırılır; işte tam olarak bu yaşanır.
Krank mili ile eksantrik mili arasındaki o milimetrik harmoniyi bir an olsun aklınızdan çıkarmayın. Pistonlar yukarı doğru hızla fırlarken supapların tam zamanında açılıp kapanması tamamen bu kayışın dişlerine emanettir. Kayış ıslandığı için tek bir diş bile geride kalırsa ne mi olur? Piston gider, açık kalan supapa var gücüyle çarpar. Birkaç santilitrelik suyun yarattığı zamanlama kayması, size silindir kapağı eğrilmiş, supapları yamulmuş, binlerce liralık devasa bir motor harabeliği olarak geri döner.
Peki sadece yağmur suyu mu bu kadar tehlikeli? Motordan sızan motor yağı veya direk hidrolik sıvısı gibi petrokimyasal maddelerin triger kayışına teması, leğene düşen bir sabundan çok daha büyük bir felakettir. Yağ, kauçuğun kimyasal yapısını doğrudan çözer; kayış bir süre sonra hamurlaşmaya, dişlerini kendi elleriyle dökmeye başlar. Kauçuk yumuşadıkça dişler tutunamaz, tutunamadıkça sıyırır ve siz daha ne olduğunu anlamadan gösterge panelindeki o kırmızı motor lambası gözünüzün içine bakmaya başlar.
Islanan bir triger kayışını kendi haline bırakıp kuruması için dua etmek, kumar masasında bütün mal varlığınızı tek bir renge yatırmaktan farksızdır. Motoru durdurun, kaputu açın ve o bölgeye profesyonel bir gözün dokunmasına izin verin. Gerekirse koruma kapağını söktürüp kayışın durumunu, gerginliğini ve diş yapısını kontrol ettirmek sizi motor rektefiyesi gibi ağır masraflardan tereyağından kıl çeker gibi kurtarabilir. Bazen birkaç yüz liralık bir kontrol ve temizlik işi, gelecekteki devasa bir felaketin önüne çekilen en güçlü settir.
Motordan gelen o garip birikinti suyunu hafifçe parmağınızla kontrol ettiniz ve evet, triger bölgesine su sızmış... Çoğu sürücü suyun buharlaşıp gideceğini sanır; oysa su, dişlerin arasındaki sürtünmeyi saniyeler içinde sıfıra indiren sinsi bir kayganlaştırıcıya dönüşür. Dişli çarklar o kadar yüksek bir devirde dönüyor ki, milimetrik bir tutunma kaybı bile kauçuğun diş atlamasına yeter de artar bile. Yani su buharlaşsa bile arkasında bıraktığı o ilk kayma anı, motorun kendi kendini imha sürecini çoktan başlatmış olabilir.
Su sadece kayganlaştırmakla kalmaz, suyun kalitesi de kauçuk malzemenin en büyük düşmanıdır. Şehir şebekesinden giren kireçli su veya antifriz karışımlı motor soğutma sıvısı o kayışın dokusuna emildiğinde, kauçuk sertleşmeye ve mikro düzeyde çatlamaya başlar. Sertleşen kauçuk esnekliğini kaybeder; esnekliğini kaybeden bir triger ise gergi bilyesinin bastırdığı o sert virajlarda gerdikçe çatırdayan bir tahtadan farksız hale gelir... Hani derler ya, esnemeyen kırılır; işte tam olarak bu yaşanır.
Krank mili ile eksantrik mili arasındaki o milimetrik harmoniyi bir an olsun aklınızdan çıkarmayın. Pistonlar yukarı doğru hızla fırlarken supapların tam zamanında açılıp kapanması tamamen bu kayışın dişlerine emanettir. Kayış ıslandığı için tek bir diş bile geride kalırsa ne mi olur? Piston gider, açık kalan supapa var gücüyle çarpar. Birkaç santilitrelik suyun yarattığı zamanlama kayması, size silindir kapağı eğrilmiş, supapları yamulmuş, binlerce liralık devasa bir motor harabeliği olarak geri döner.
Peki sadece yağmur suyu mu bu kadar tehlikeli? Motordan sızan motor yağı veya direk hidrolik sıvısı gibi petrokimyasal maddelerin triger kayışına teması, leğene düşen bir sabundan çok daha büyük bir felakettir. Yağ, kauçuğun kimyasal yapısını doğrudan çözer; kayış bir süre sonra hamurlaşmaya, dişlerini kendi elleriyle dökmeye başlar. Kauçuk yumuşadıkça dişler tutunamaz, tutunamadıkça sıyırır ve siz daha ne olduğunu anlamadan gösterge panelindeki o kırmızı motor lambası gözünüzün içine bakmaya başlar.
Islanan bir triger kayışını kendi haline bırakıp kuruması için dua etmek, kumar masasında bütün mal varlığınızı tek bir renge yatırmaktan farksızdır. Motoru durdurun, kaputu açın ve o bölgeye profesyonel bir gözün dokunmasına izin verin. Gerekirse koruma kapağını söktürüp kayışın durumunu, gerginliğini ve diş yapısını kontrol ettirmek sizi motor rektefiyesi gibi ağır masraflardan tereyağından kıl çeker gibi kurtarabilir. Bazen birkaç yüz liralık bir kontrol ve temizlik işi, gelecekteki devasa bir felaketin önüne çekilen en güçlü settir.
