Osman Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Triger kayışının o ince sızısı, gaz kelebeğinin üzerindeki kurum tabakasının yakıtı boğuşu ve ECU'nun yani motor kontrol ünitesinin sensörlerden aldığı anlık verileri yanlış yorumlaması... Bütün bu mekanik senfoni, sen trafikte kırmızı ışıkta durduğunda birdenbire bozulur; devir saati önce yukarı fırlar, sonra aniden aşağıya düşer ve o korkunç titreşim direksiyon simidinden doğrudan avuç içlerine kadar tırmanır. İçten yanmalı motorların kalbi olan bu rölanti dengesizliği, aslında sistemin sana "bir şeyler yanlış gidiyor" diye fısıldadığı en net uyarısıdır ve bu uyarıyı görmezden gelmek, mafsalcıların tezgahında saatler harcamak demektir... Aslında bu durumun temel sebebi, motorun ideal hava-yakıt oranını (stokiyometrik oranı, yani 14.7:1 dengesini) idle aktüatörünün veya rölanti valfinin (IAC) tamir edilemeyecek kadar kurumla dolması yüzünden tutturamamasıdır; çünkü motor beyni ne kadar zengin veya fakir karışım ayarı yapmaya çalışırsa çalışsın, mekanik aksam o sıkışan havayı içeriye salamaz.
Kış sabahlarının o buz kesen ayazında marşa bastığın an, motorun rölantide yüksek devirde çalışarak ısınma evresine girmesi gerekirken aniden stop etmesi, sadece yakıt sisteminin değil, aynı zamanda emme manifoldu contasının (intake manifold gasket) zamanla esnekliğini yitirip dışarıdan yabancı hava (vakum kaçağı) emmesinin de doğrudan bir sonucudur. Sen bu küçük kaçağın sesini duymazsın, motor kaputunun altındaki o plastik kapağın arkasında saklanan bu minik sızıntı, lambda sensörünün (oksijen sensörünün) egzoz gazındaki oksijen miktarını yanlış ölçmesine ve dolayısıyla yakıt enjektörlerinin yanlış püskürtme haritası izlemesine yol açar... Belki de sorun tamamen MAF sensörünün (kütle hava akış sensörünün) üzerindeki o hassas platin telin mikroskobik toz tabakasıyla kaplanmasından ibarettir; yani sensör ne kadar hava girdiğini tam olarak hesaplayamaz, beyin bocalasa da çare bulamaz ve sonuçta motor rölantide adeta nefessiz kalmış gibi titrer.
Peki bu kronikleşen kararsızlığı önlemek için tam olarak nereden başlamalı, hangi adımları takip etmelisin? İlk olarak, karbon birikiminin en büyük düşmanı olan karbon clean uygulamasını ve balata spreyiyle değil, özel solventlerle gaz kelebeği (throttle body) temizliğini periyodik olarak yaptırmalısın; çünkü kelebek keçe aralığında biriken o siyah, yapışkan tortu, klape tam kapandığında bile içeriye hava sızmasına sebep olur... Tabii bu temizlik bittikten sonra, eğer aracın elektronik gaz kelebeğine sahipse, mutlaka arıza tespit cihazıyla (OBD2 tarayıcısıyla) rölanti adaptasyonunun yeniden kalibre edilmesi şarttır, yoksa motor beyni eski kirli pozisyona göre programlandığı için devir yine o sinir bozucu dalgalanmayı yapmaya devam edecektir.
Ateşleme sisteminin zayıf halkaları olan bujilerin tırnak aralıklarının zamanla aşınması ve bobinlerin yeterli voltajı üretememesi de rölanti sarsıntısının ana faillerinden biridir, çünkü silindirlerden biri bile homojen ateşleme yapmadığında volan dişlisi dengesiz döner... Bobinlerin ve bujilerin durumunu kontrol ettirmek, gerekirse kilometre ömrünü dolduran kabloları yenilemek, motorun o sessiz ve pürüzsüz çalışma ritmini geri getirmenin en kesin yoludur; çünkü her şey birbiriyle zincirleme bir reaksiyon içindedir ve en küçük bir halka koptuğunda bütün sistem çöker... Belki de sadece alternatörün (şarj dinamosunun) bilyalarından gelen o hafif uğultu, regülatörün aküye gönderdiği voltajı dalgalandırdığı için rölanti valfini olumsuz etkiliyordur... Kim bilir?
Kış sabahlarının o buz kesen ayazında marşa bastığın an, motorun rölantide yüksek devirde çalışarak ısınma evresine girmesi gerekirken aniden stop etmesi, sadece yakıt sisteminin değil, aynı zamanda emme manifoldu contasının (intake manifold gasket) zamanla esnekliğini yitirip dışarıdan yabancı hava (vakum kaçağı) emmesinin de doğrudan bir sonucudur. Sen bu küçük kaçağın sesini duymazsın, motor kaputunun altındaki o plastik kapağın arkasında saklanan bu minik sızıntı, lambda sensörünün (oksijen sensörünün) egzoz gazındaki oksijen miktarını yanlış ölçmesine ve dolayısıyla yakıt enjektörlerinin yanlış püskürtme haritası izlemesine yol açar... Belki de sorun tamamen MAF sensörünün (kütle hava akış sensörünün) üzerindeki o hassas platin telin mikroskobik toz tabakasıyla kaplanmasından ibarettir; yani sensör ne kadar hava girdiğini tam olarak hesaplayamaz, beyin bocalasa da çare bulamaz ve sonuçta motor rölantide adeta nefessiz kalmış gibi titrer.
Peki bu kronikleşen kararsızlığı önlemek için tam olarak nereden başlamalı, hangi adımları takip etmelisin? İlk olarak, karbon birikiminin en büyük düşmanı olan karbon clean uygulamasını ve balata spreyiyle değil, özel solventlerle gaz kelebeği (throttle body) temizliğini periyodik olarak yaptırmalısın; çünkü kelebek keçe aralığında biriken o siyah, yapışkan tortu, klape tam kapandığında bile içeriye hava sızmasına sebep olur... Tabii bu temizlik bittikten sonra, eğer aracın elektronik gaz kelebeğine sahipse, mutlaka arıza tespit cihazıyla (OBD2 tarayıcısıyla) rölanti adaptasyonunun yeniden kalibre edilmesi şarttır, yoksa motor beyni eski kirli pozisyona göre programlandığı için devir yine o sinir bozucu dalgalanmayı yapmaya devam edecektir.
Ateşleme sisteminin zayıf halkaları olan bujilerin tırnak aralıklarının zamanla aşınması ve bobinlerin yeterli voltajı üretememesi de rölanti sarsıntısının ana faillerinden biridir, çünkü silindirlerden biri bile homojen ateşleme yapmadığında volan dişlisi dengesiz döner... Bobinlerin ve bujilerin durumunu kontrol ettirmek, gerekirse kilometre ömrünü dolduran kabloları yenilemek, motorun o sessiz ve pürüzsüz çalışma ritmini geri getirmenin en kesin yoludur; çünkü her şey birbiriyle zincirleme bir reaksiyon içindedir ve en küçük bir halka koptuğunda bütün sistem çöker... Belki de sadece alternatörün (şarj dinamosunun) bilyalarından gelen o hafif uğultu, regülatörün aküye gönderdiği voltajı dalgalandırdığı için rölanti valfini olumsuz etkiliyordur... Kim bilir?
