Hamza Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Motor kapağını açtığın an burnuna gelen o sıcak yağ kokusu var ya, işte o koku yaz sıcağında 5W−30 yağın vizkozitesini yitirip su gibi akıp gittiğinin ilk habercisidir. Sıcaklık 35
∘
C dereceyi aştığında sentetik motor yağının moleküler yapısı çözülmeye başlar; yağ filmi yırtılır, yataklar metalle temas eder. Herkes yazın antifriz konmaz sanır, oysa etilen glikol karışımı sadece donmayı engellemez, suyun kaynama noktasını 108
∘
C dereceye kadar yukarı çeker. Radyatör peteklerinin arasına dolan sinek, toz, çamur katmanı hava akışını kestiğinde... Termostat 90
∘
C derecede açsa ne fayda, fan sürekli devrede kalır ve nihayetinde o conta yakılır.
Kışın sabahın köründe marşa bastığında marş motorunun o cılız, can çekişen sesini duymak istemiyorsan akünün Soğuk Marş Amperine (CCA) bakacaksın. Hava sıfırın altına düştüğünde kurşun-asit akülerin kimyasal tepkime hızı yarı yarıya düşer, 12.6 V görmen gereken voltaj bir bakmışsın 11.8 V seviyesine gerilemiş. Alternatör şarj ediyor sanırsın ama kısa mesafeli şehir içi sürüşlerde o akü asla tam dolmaz. Buji tırnak aralıkları zamanla kurum bağlar, ateşleme bobini ekstra voltaj üretmek zorunda kalır; sonra kışın en soğuk gününde yolda kalmaca.
Fren hidroliği dediğin sıvı higroskopiktir, yani nem çeker, havadaki suyu sünger gibi emer. İki yıl geçmiş hidroliğin kaynama noktası 230
∘
C dereceden 150
∘
C dereceye kadar düşer ki bu da uzun bir dik inişte pedalın süngerleşmesi, tabana yapışması demektir. DOT 4 hidroliğin rengi koyulaşmışsa, içine nem dolmuş demektir, hemen değişmeli. Disklerin yüzeyindeki mikro çatlaklar ve balatanın sertleşmesi sürtünme katsayısını (μ) yerle bir eder. Pedal basarsın, araba durmaz; kayar gidersin.
Lastik kauçuğu mevsim geçişlerinde sertleşir veya aşırı yumuşar; 7
∘
C derecenin altındaki hava sıcaklığında yaz lastiğinin diş aralarındaki silika bileşeni cam gibi sertleşir. Yanaklardaki PSI değerini mevsimsel olarak 2−3 bar oynatmak şarttır yoksa taban basma yüzeyi bozulur, dişler düzensiz aşınır. Rot-balans ayarı bozuk bir araçta 100 km/s hızla giderken direksiyondaki o titreme süspansiyon takozlarını, amortisör milini sinsi sinsi yer. Rotil boşlukları artar, virajda araç arkasını salıverir...
Klima gazı R134a veya yeni nesil R1234yf olsun, sistemdeki kompresör yağlama yağını kendi içinde taşır ve kış boyunca çalıştırılmayan klima sistemi kurur. Evaporatör üzerinde biriken nem ve bakteri kümesi bahar geldiğinde kabine leş gibi bir rutubet kokusu basar. Polen filtresini karbonlu olanıyla değiştirmek yetmez, sistemin yüksek ve alçak basınç vanalarındaki sızdırmazlık contalarını kontrol ettirmelisin. Gaz basıncı düştüğünde kompresör kilitlenir, kayış koparır, alternatörü de peşinden sürükler.
∘
C dereceyi aştığında sentetik motor yağının moleküler yapısı çözülmeye başlar; yağ filmi yırtılır, yataklar metalle temas eder. Herkes yazın antifriz konmaz sanır, oysa etilen glikol karışımı sadece donmayı engellemez, suyun kaynama noktasını 108
∘
C dereceye kadar yukarı çeker. Radyatör peteklerinin arasına dolan sinek, toz, çamur katmanı hava akışını kestiğinde... Termostat 90
∘
C derecede açsa ne fayda, fan sürekli devrede kalır ve nihayetinde o conta yakılır.
Kışın sabahın köründe marşa bastığında marş motorunun o cılız, can çekişen sesini duymak istemiyorsan akünün Soğuk Marş Amperine (CCA) bakacaksın. Hava sıfırın altına düştüğünde kurşun-asit akülerin kimyasal tepkime hızı yarı yarıya düşer, 12.6 V görmen gereken voltaj bir bakmışsın 11.8 V seviyesine gerilemiş. Alternatör şarj ediyor sanırsın ama kısa mesafeli şehir içi sürüşlerde o akü asla tam dolmaz. Buji tırnak aralıkları zamanla kurum bağlar, ateşleme bobini ekstra voltaj üretmek zorunda kalır; sonra kışın en soğuk gününde yolda kalmaca.
Fren hidroliği dediğin sıvı higroskopiktir, yani nem çeker, havadaki suyu sünger gibi emer. İki yıl geçmiş hidroliğin kaynama noktası 230
∘
C dereceden 150
∘
C dereceye kadar düşer ki bu da uzun bir dik inişte pedalın süngerleşmesi, tabana yapışması demektir. DOT 4 hidroliğin rengi koyulaşmışsa, içine nem dolmuş demektir, hemen değişmeli. Disklerin yüzeyindeki mikro çatlaklar ve balatanın sertleşmesi sürtünme katsayısını (μ) yerle bir eder. Pedal basarsın, araba durmaz; kayar gidersin.
Lastik kauçuğu mevsim geçişlerinde sertleşir veya aşırı yumuşar; 7
∘
C derecenin altındaki hava sıcaklığında yaz lastiğinin diş aralarındaki silika bileşeni cam gibi sertleşir. Yanaklardaki PSI değerini mevsimsel olarak 2−3 bar oynatmak şarttır yoksa taban basma yüzeyi bozulur, dişler düzensiz aşınır. Rot-balans ayarı bozuk bir araçta 100 km/s hızla giderken direksiyondaki o titreme süspansiyon takozlarını, amortisör milini sinsi sinsi yer. Rotil boşlukları artar, virajda araç arkasını salıverir...
Klima gazı R134a veya yeni nesil R1234yf olsun, sistemdeki kompresör yağlama yağını kendi içinde taşır ve kış boyunca çalıştırılmayan klima sistemi kurur. Evaporatör üzerinde biriken nem ve bakteri kümesi bahar geldiğinde kabine leş gibi bir rutubet kokusu basar. Polen filtresini karbonlu olanıyla değiştirmek yetmez, sistemin yüksek ve alçak basınç vanalarındaki sızdırmazlık contalarını kontrol ettirmelisin. Gaz basıncı düştüğünde kompresör kilitlenir, kayış koparır, alternatörü de peşinden sürükler.
