Murat Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Dizel motorun kalbi sayılan yüksek basınç pompasının en büyük düşmanı depodan gelen hava kabarcıklarıdır. Mazot filtresini yeni takmış olabilirsiniz ama o conta tam oturmadıysa ya da klipsli hızlı bağlantı rakorlarından biri mikro düzeyde bile olsa esnediyse, bitti... Pompa depodan yakıt çekmek yerine en kolay yoldan, yani o sızdıran tırnaktan havayı emmeye başlar. Hava emen pompa da rail hattına yeterli basıncı oluşturup dizel yakıtı püskürtemez. Marşa basarsınız, krank döner, motor tam çalışacak gibi salınır ama bir türlü o beklenen ateşleme gerçekleşmez. Ya da çalışır, birkaç saniye sonra öksürerek stop eder.
Sisteme hava girdiğinde ilk bakılacak yer filtre haznesinin üzerindeki manuel el pompasıdır, varsa tabii. Basarsınız sertleşmez; ne kadar pompalarsanız pompalayın o buton cıvık bir hamur gibi çökmeye devam eder. İşte o an hattan yakıt değil, kesintisiz hava sirküle ediyordur. Manuel pürjör vidasını hafifçe gevşetip yakıt fışkırana kadar o butona basmak şart, başka türlü o havayı sistemden tahliye edemezsiniz. Pompa sertleşmiyorsa? Rakorları sökün, contaları dizel yakıtıyla hafifçe yağlayıp tekrar oturtun. Kurutulmuş conta montaj sırasında kıvrılır, mikronluk boşluk bırakır, sonra uğraş dur.
Eski tip mekanik enjektörlü sistemlerde hava tık tık çözülürdü belki ama common rail dediğimiz yeni nesil yüksek basınçlı sistemler hiç şakaya gelmez. Hava giren yüksek basınç pompası kuru çalışır; sürtünme artar, pompa içi talaş yapmaya başlar ve o metal zerreleri doğruca pahalı enjektörlerin memesine tıkanır. Sadece bir hava alma ihmali yüzünden koca bir enjektör-pompa setinden olmak var işin ucunda. Depo içi ön besleme pompası elektrikli olan araçlarda kontağı üç-beş kez açıp kapatmak depodan filtreye yakıt basar, havayı depoya geri iter. Ama her araçta o elektrikli ön besleme yok ki...
Bazen de sürücülerin yaptığı en büyük hata, filtreyi tamamen kuru takıp sonra marşa basarak sistemin kendi kendine havayı atacağını sanmaktır. Marş motorunu yakana kadar zorlarsınız, aküyü bitirirsiniz, motor yine de çalışmaz. Filtre kabını montajdan önce temiz mazotla doldurmak varken neden o marş dinamosunu ve aküyü zorlayasınız ki? Kuru filtre demek, yakıt borularındaki metrelerce havayı doğrudan besleme hattına pompalamak demektir. Hatta bazı modern motorlarda yakıt filtresinin hemen çıkışındaki şeffaf hortumları kontrol edin. İçinde kabarcıklar ilerliyorsa sızdırmazlık çökmüştür, kaçak doğrudan O-ringlerden geliyordur.
Sistemin havasını aldığınızı düşünüyorsunuz, araç çalışıyor ama gaza basınca tekleme yapıp aniden arıza lambası mı yakıyor? P0087 basınç düşüklüğü kodu düştü bile ekrana. Basınç sensörü rail hattındaki o dalgalanmayı hissettiği an ECU güvenlik moduna geçer. Çünkü hava sıkışabilir bir gazdır, sıvılar gibi basıncı iletmez. Pompa yakıtı 1500 bara sıkıştırmaya çalışırken aradaki hava esner, basınç çakılır, enjektör püskürtecek gücü bulamaz. Rakor geçişlerini, hızlı bağlantı klipslerini tek tek elinizle kontrol edin, oturma sesini (o tık sesini) duymadan o arabayı liftten indirmeyin.
Sisteme hava girdiğinde ilk bakılacak yer filtre haznesinin üzerindeki manuel el pompasıdır, varsa tabii. Basarsınız sertleşmez; ne kadar pompalarsanız pompalayın o buton cıvık bir hamur gibi çökmeye devam eder. İşte o an hattan yakıt değil, kesintisiz hava sirküle ediyordur. Manuel pürjör vidasını hafifçe gevşetip yakıt fışkırana kadar o butona basmak şart, başka türlü o havayı sistemden tahliye edemezsiniz. Pompa sertleşmiyorsa? Rakorları sökün, contaları dizel yakıtıyla hafifçe yağlayıp tekrar oturtun. Kurutulmuş conta montaj sırasında kıvrılır, mikronluk boşluk bırakır, sonra uğraş dur.
Eski tip mekanik enjektörlü sistemlerde hava tık tık çözülürdü belki ama common rail dediğimiz yeni nesil yüksek basınçlı sistemler hiç şakaya gelmez. Hava giren yüksek basınç pompası kuru çalışır; sürtünme artar, pompa içi talaş yapmaya başlar ve o metal zerreleri doğruca pahalı enjektörlerin memesine tıkanır. Sadece bir hava alma ihmali yüzünden koca bir enjektör-pompa setinden olmak var işin ucunda. Depo içi ön besleme pompası elektrikli olan araçlarda kontağı üç-beş kez açıp kapatmak depodan filtreye yakıt basar, havayı depoya geri iter. Ama her araçta o elektrikli ön besleme yok ki...
Bazen de sürücülerin yaptığı en büyük hata, filtreyi tamamen kuru takıp sonra marşa basarak sistemin kendi kendine havayı atacağını sanmaktır. Marş motorunu yakana kadar zorlarsınız, aküyü bitirirsiniz, motor yine de çalışmaz. Filtre kabını montajdan önce temiz mazotla doldurmak varken neden o marş dinamosunu ve aküyü zorlayasınız ki? Kuru filtre demek, yakıt borularındaki metrelerce havayı doğrudan besleme hattına pompalamak demektir. Hatta bazı modern motorlarda yakıt filtresinin hemen çıkışındaki şeffaf hortumları kontrol edin. İçinde kabarcıklar ilerliyorsa sızdırmazlık çökmüştür, kaçak doğrudan O-ringlerden geliyordur.
Sistemin havasını aldığınızı düşünüyorsunuz, araç çalışıyor ama gaza basınca tekleme yapıp aniden arıza lambası mı yakıyor? P0087 basınç düşüklüğü kodu düştü bile ekrana. Basınç sensörü rail hattındaki o dalgalanmayı hissettiği an ECU güvenlik moduna geçer. Çünkü hava sıkışabilir bir gazdır, sıvılar gibi basıncı iletmez. Pompa yakıtı 1500 bara sıkıştırmaya çalışırken aradaki hava esner, basınç çakılır, enjektör püskürtecek gücü bulamaz. Rakor geçişlerini, hızlı bağlantı klipslerini tek tek elinizle kontrol edin, oturma sesini (o tık sesini) duymadan o arabayı liftten indirmeyin.
