Emre Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Silindir bloğu ile silindir kapağı arasındaki o mikronluk sızdırmazlık hattı hasar gördüğünde, motorun termodinamik dengesi bir anda karterdeki yağın yanma odasına sızmasıyla bozulur. Yani evet, silindir kapak contası yağ eksiltir; hem de bazen egzozdan mavi duman attıracak kadar belirgin, bazen de buharlaşan yağın izini sürdürmeyecek kadar sinsice... Yağ kanalları ile soğutma sıvısı pasajları veya Doğrudan silindir yuvaları arasındaki izolasyon bittiğinde, pistonun emme zamanında oluşturduğu vakum, yağı emme manifolduna doğru çeker. Sıkıştırma strokunda 30-40 bar basınca ulaşan silindir içi atmosfer, conta kenarındaki kılcal çatlaklardan kartere doğru darbe vururken bir yandan da yağ filmini süpürür.
Karterdeki yağ seviyesinin dip çubuğunda milim milim aşağı kayması, genellikle yağ filtresinin yanındaki conta çatlağının soğutma sıvısıyla temasa geçtiği anlara denk gelir. Antifrizin rengi tahin kıvamına dönmeye başladıysa, yağ kanalı ile su kanalı arasındaki o ince yapay duvar yüksek sıcaklıktan kavrulmuş demektir. Radyatör genleşme kabını açtığınızda yüzeyde beliren köpüklü tabaka... Bazen sadece viskozite kaybı zannedersiniz ama aslında kompresyon basıncı yağı soğutma suyuna itmektedir. Yağ soğutucusu arızasıyla çok sık karıştırılır bu durum; oysa silindir kapağının alüminyum alaşımındaki mikron düzeyindeki çarpılmalar, contayı tam ezemediği için sızıntı doğrudan yanma odasına doğru akmaktadır.
Piston tepesindeki kurum birikintisini söküp baktığınızda, buji tırnaklarının üzerindeki yağlı nemlilik size contanın hangi silindirden patladığını hemen fısıldar. Emme subabının arkasında biriken katranlaşmış yağ artıkları, contanın emme portuna yakın bölgeden deforme olduğunu açıkça gösterir. Silindir kapak saplamalarının tork değerini kaybettiği veya aşırı ısınma (hararet) sonucu kapağın bel verdiği senaryolarda, yağ filmi sızdırmazlığı tamamen çöker. Yağın eksilme hızı motor devriyle doğru orantılı olarak artar; yüksek devirde yağ pompası 4-5 bar basınç basarken, zayıflamış conta yüzeyinden dışarıya veya silindire yağ pompalanır adeta.
Egzoz gazı analizi yaptırdığınızda hidrokarbon (HC) değerlerinin tavan yapması, silindir içinde benzinle birlikte motor yağının da yakıldığının en somut kanıtıdır. Bazen karter havalandırma valfi (PCV) arızalı sanılıp boş yere parça değiştirilir, oysa asıl sorun silindir kapağının altındaki elastikiyetini kaybetmiş çelik-asbest kompozit yapının yarıklarında saklıdır. Segmanların yağ kazıma işlevini tam yapamamasıyla oluşan eksiltme ile conta kaynaklı eksiltmeyi ayırt etmek ustalık ister; kompresyon testinde iki komşu silindirin basıncı birden düşük çıkıyorsa... Conta iki silindir arasından yanmış demektir ve bu durum yağın hem yakılmasına hem de dışarı terlemesine sebep olur.
Motor bloğunun egzoz manifolduna bakan arka yüzeyinde kurumuş, katmanlaşmış siyah lekeler görüyorsanız karteri sökmeden önce kapak hizasına odaklanmalısınız. Termal genleşme farkları yüzünden döküm blok ile alüminyum kapak farklı oranlarda uzayıp kısalır, bu da contanın sürekli bir kesme gerilmesine maruz kalması demektir. Sentetik yağların yüksek deterjan özelliği, eskimiş ve sertleşmiş conta malzemesini zamanla çözerek kılcal sızıntı yollarını daha da açar. Yağ çubuğunu çekip parmaklarınızın arasında ezdiğinizde hissedilen o pürüzlü, yakıt kokulu doku; contanın görevini yapamayıp kompresyonu kartere indirdiğinin net bir işaretidir.
Karterdeki yağ seviyesinin dip çubuğunda milim milim aşağı kayması, genellikle yağ filtresinin yanındaki conta çatlağının soğutma sıvısıyla temasa geçtiği anlara denk gelir. Antifrizin rengi tahin kıvamına dönmeye başladıysa, yağ kanalı ile su kanalı arasındaki o ince yapay duvar yüksek sıcaklıktan kavrulmuş demektir. Radyatör genleşme kabını açtığınızda yüzeyde beliren köpüklü tabaka... Bazen sadece viskozite kaybı zannedersiniz ama aslında kompresyon basıncı yağı soğutma suyuna itmektedir. Yağ soğutucusu arızasıyla çok sık karıştırılır bu durum; oysa silindir kapağının alüminyum alaşımındaki mikron düzeyindeki çarpılmalar, contayı tam ezemediği için sızıntı doğrudan yanma odasına doğru akmaktadır.
Piston tepesindeki kurum birikintisini söküp baktığınızda, buji tırnaklarının üzerindeki yağlı nemlilik size contanın hangi silindirden patladığını hemen fısıldar. Emme subabının arkasında biriken katranlaşmış yağ artıkları, contanın emme portuna yakın bölgeden deforme olduğunu açıkça gösterir. Silindir kapak saplamalarının tork değerini kaybettiği veya aşırı ısınma (hararet) sonucu kapağın bel verdiği senaryolarda, yağ filmi sızdırmazlığı tamamen çöker. Yağın eksilme hızı motor devriyle doğru orantılı olarak artar; yüksek devirde yağ pompası 4-5 bar basınç basarken, zayıflamış conta yüzeyinden dışarıya veya silindire yağ pompalanır adeta.
Egzoz gazı analizi yaptırdığınızda hidrokarbon (HC) değerlerinin tavan yapması, silindir içinde benzinle birlikte motor yağının da yakıldığının en somut kanıtıdır. Bazen karter havalandırma valfi (PCV) arızalı sanılıp boş yere parça değiştirilir, oysa asıl sorun silindir kapağının altındaki elastikiyetini kaybetmiş çelik-asbest kompozit yapının yarıklarında saklıdır. Segmanların yağ kazıma işlevini tam yapamamasıyla oluşan eksiltme ile conta kaynaklı eksiltmeyi ayırt etmek ustalık ister; kompresyon testinde iki komşu silindirin basıncı birden düşük çıkıyorsa... Conta iki silindir arasından yanmış demektir ve bu durum yağın hem yakılmasına hem de dışarı terlemesine sebep olur.
Motor bloğunun egzoz manifolduna bakan arka yüzeyinde kurumuş, katmanlaşmış siyah lekeler görüyorsanız karteri sökmeden önce kapak hizasına odaklanmalısınız. Termal genleşme farkları yüzünden döküm blok ile alüminyum kapak farklı oranlarda uzayıp kısalır, bu da contanın sürekli bir kesme gerilmesine maruz kalması demektir. Sentetik yağların yüksek deterjan özelliği, eskimiş ve sertleşmiş conta malzemesini zamanla çözerek kılcal sızıntı yollarını daha da açar. Yağ çubuğunu çekip parmaklarınızın arasında ezdiğinizde hissedilen o pürüzlü, yakıt kokulu doku; contanın görevini yapamayıp kompresyonu kartere indirdiğinin net bir işaretidir.
