Kemal Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Gece yarısı ansızın sönen lambalar ve buzdolabından gelen o garip, derin sessizlik insanı ister istemez bir anlığına durdurur; parmağınızla karanlıkta koridorun yolunu ararken aklınıza gelen ilk soru hep aynı olur acaba mahalle genelinde mi bir kesinti var yoksa mesele bizim pano mu... Evin içindeki sigortanın aniden atmış olması ve arkasından gelen o karartı, aslında modern hayatın konforuna ne kadar bağımlı olduğumuzu hatırlatan en kısa yoldur ama işin aslı, bu küçük plastik mandalların neden sessizliğe büründüğünü anlamaktan geçer.
Pek çok insan evde elektrikler gittiğinde doğrudan dışarıya bakma refleksi gösterir oysa sokaktaki lambalar yanıyorsa ve yan komşunun penceresinden süzülen ışık içeride hayatın devam ettiğini söylüyorsa, sorun büyük ihtimalle kendi duvarımızın hemen köşesindeki o küçük kutunun içindedir... Sigortanın görevi sistemi korumaktır, bunu hepimiz biliyoruz ama bazen bu koruma refleksi o kadar hassaslaşır ki, sıradan bir kahve makinesi bile o ağır yükü kaldıramayıp bütün evin enerjisini bir anda sıfırlayabilir.
Evdeki ana sigortanın ya da linyeye bağlı küçük kolların attığını fark ettiğiniz an yapacağınız ilk iş panonun başına gidip o durumu gözlemlemek olmalıdır; çünkü her elektrik kesintisi dışarıdan kaynaklanmaz ve bazen arıza bizzat sigortanın kendi mekanik ömrünü doldurmasından ileri gelir... İçerideki tellerin zamanla ısıya yenik düşmesi veya gevşeyen vidaların arkasından yürüyen küçük kıvılcımlar, sigortanın kendini feda etmesine yol açar ki bu aslında olası bir yangının önüne geçen hayat kurtarıcı bir detaydır.
Bazen aşırı yüklenmeden dolayı şalter atmıştır, bazen de kullandığınız eski bir ütü ya da fön makinesi devrede kısa devre yaptırmıştır... Hangi sebepten olursa olsun, o mandalı hemen tekrar yukarı kaldırmaya çalışmak yerine birkaç saniye bekleyip derin bir soluk almak en doğrusudur; belki de prizde unutulan nemli bir fiş ya da kablosu sıyrılmış bir lamba lambader bu karanlığın tek sorumlusudur.
Eğer sigortayı kaldırdığınız gibi tekrar aşağı düşüyorsa orada inat etmemek ve işin uzmanına yani bir elektrikçiye alan açmak gerekir... Çünkü kendi başınıza yapacağınız yanlış bir müdahale sadece elektriğin gelmesini geciktirmekle kalmaz, aynı zamanda evdeki diğer hassas elektronik cihazların anakartlarını da yakabilir; yani küçük bir tasarruf hamlesi büyük bir masraf kapısı aralayabilir.
Yılların getirdiği tecrübeyle söyleyebilirim ki, evdeki sigortaların sesine kulak vermek, tıpkı arabanın motorundan gelen o farklı tıkırtıyı dinlemek gibidir... Ne zaman hangi odada bir temassızlık olsa o pano size inceden sinyal verir, yeter ki biz o telaş anında durup da lambaların ve anahtarların dilinden anlamaya çalışalım.
Pek çok insan evde elektrikler gittiğinde doğrudan dışarıya bakma refleksi gösterir oysa sokaktaki lambalar yanıyorsa ve yan komşunun penceresinden süzülen ışık içeride hayatın devam ettiğini söylüyorsa, sorun büyük ihtimalle kendi duvarımızın hemen köşesindeki o küçük kutunun içindedir... Sigortanın görevi sistemi korumaktır, bunu hepimiz biliyoruz ama bazen bu koruma refleksi o kadar hassaslaşır ki, sıradan bir kahve makinesi bile o ağır yükü kaldıramayıp bütün evin enerjisini bir anda sıfırlayabilir.
Evdeki ana sigortanın ya da linyeye bağlı küçük kolların attığını fark ettiğiniz an yapacağınız ilk iş panonun başına gidip o durumu gözlemlemek olmalıdır; çünkü her elektrik kesintisi dışarıdan kaynaklanmaz ve bazen arıza bizzat sigortanın kendi mekanik ömrünü doldurmasından ileri gelir... İçerideki tellerin zamanla ısıya yenik düşmesi veya gevşeyen vidaların arkasından yürüyen küçük kıvılcımlar, sigortanın kendini feda etmesine yol açar ki bu aslında olası bir yangının önüne geçen hayat kurtarıcı bir detaydır.
Bazen aşırı yüklenmeden dolayı şalter atmıştır, bazen de kullandığınız eski bir ütü ya da fön makinesi devrede kısa devre yaptırmıştır... Hangi sebepten olursa olsun, o mandalı hemen tekrar yukarı kaldırmaya çalışmak yerine birkaç saniye bekleyip derin bir soluk almak en doğrusudur; belki de prizde unutulan nemli bir fiş ya da kablosu sıyrılmış bir lamba lambader bu karanlığın tek sorumlusudur.
Eğer sigortayı kaldırdığınız gibi tekrar aşağı düşüyorsa orada inat etmemek ve işin uzmanına yani bir elektrikçiye alan açmak gerekir... Çünkü kendi başınıza yapacağınız yanlış bir müdahale sadece elektriğin gelmesini geciktirmekle kalmaz, aynı zamanda evdeki diğer hassas elektronik cihazların anakartlarını da yakabilir; yani küçük bir tasarruf hamlesi büyük bir masraf kapısı aralayabilir.
Yılların getirdiği tecrübeyle söyleyebilirim ki, evdeki sigortaların sesine kulak vermek, tıpkı arabanın motorundan gelen o farklı tıkırtıyı dinlemek gibidir... Ne zaman hangi odada bir temassızlık olsa o pano size inceden sinyal verir, yeter ki biz o telaş anında durup da lambaların ve anahtarların dilinden anlamaya çalışalım.
