Murat Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Fransız arabalarının kendine has o garip ruhunu yıllardır direksiyon başında dirsek çürütmüş herkes az çok bilir; kışın sıcacık, pamuk gibi bir sürüş sunarlar da yazın o kavurucu sıcaklar bastırdı mı insanın içine hafiften bir şüphe düşer. Bizim milletin "Fransız elektroniği narin olur" lafı aslında öyle sebepsiz yere çıkmış bir şehir efsanesi değil, bilakis yaşanmışlıkların, sıcak pazar günlerinde otoyol kenarında verilen mecburi molaların bir birikimidir. Peugeot kullanıcılarının tam da tatil yolundayken, bagajlar ağzına kadar doluyken dijital ekranda beliren o anlamsız klima işaretleriyle imtihanı meşhurdur... İnsan bazen sadece üfleyen ama asla soğutmayan o havalandırma kanalına bakıp "Neden tam da şimdi?" diye sormadan edemiyor. Sıcaklık dışarıda kırk dereceyi bulmuşken içeride klimayı en soğuğa getirip yine de ılık bir rüzgarla baş başa kalmak, taze pişmiş bir ekmeğin fırından çıkış anını arabada yaşamak gibi bir şey.
Klima kompresörünün o kendine has "tık" sesini duymadığınız an bilin ki hikaye tam da orada kopmuştur zaten. Şehir içi trafiğinde dur-kalk yaparken ya da tam sol şeride çıkıp gazı köklediğinizde arabanın o soğutmayı bir anda kesip sizi kendi halinize bırakması, sisteme aşırı yük binmesinden midir yoksa rölenin keyifsizliğinden mi, insan kestiremiyor. Bazen sorun o kadar basit bir gaz kaçağıdır ki, ufak bir taş gelmiştir radyatöre ya da kaçak yapan minik bir o-ring contadır bütün neşeyi kaçıran... Ama gel de bunu o an o sıcağın altında ter döken sürücüye anlat. Fan devreye girmiyor, polen filtresi desen belki iki bakımdır değişmemiş, yaprak doldurmuş havalandırma kutusunu. Halbuki o sistemin dili olsa da konuşsa, "Beni biraz temiz tutun, gazımı senede bir kontrol ettirin" diye haykıracak sanki.
Torpido altından gelen o ince, hışırtılı fıs sesini duydunuz mu hiç, hani sanki bir yerlerden gizlice hava kaçıyormuş gibi? İşte o ses Peugeot sahipleri için adeta fırtına öncesi sessizliğin, daha doğrusu yaklaşan cehennem sıcaklarının ilk habercisidir. Bazen klimayı açarsınız, sol taraf buz gibi üflerken sağ taraftaki yolcu sıcaktan bunalır; klape motoru dedikleri o küçücük plastik dişli kırılmıştır torpidonun arkalarında bir yerlerde. Koskoca mühendislik harikası arabayı yürüten güç, neticede iki liralık bir plastik parçanın insafına kalır. Yetkili servise gitsen bütün göğüs sökülecek derler, sanayideki usta "Hallederiz abi" deyip tornavidayla dalar... İnsan neye uğradığını şaşırıyor tabii böyle anlarda, kendi kendine soruyor insan, acaba bu klima gerçekten bozuldu mu yoksa sadece benimle dalga mı geçiyor?
Eski bir gazeteci refleksiyle kaç tane ustayla çay içip sohbet ettiysem hepsi dönüp dolaşıp aynı yere geliyor: Bu araçların dilinden anlamak lazım, öyle her önüne gelen şarj cihazını bağlayıp gaza basmakla olmuyor bu işler. Elektronik beyin yani BSI denilen o hassas kutu, voltajda ufacık bir dalgalanma görse ilk iş olarak klimanın fişini çekiyor, arabayı korumaya alıyor aklınca. Siz sanıyorsunuz ki gaz bitti, kompresör yandı; meğerse akü zayıfladığı için araba konfor sistemlerini sırayla kapatıyormuş... Mantıklı mı, evet bir bakıma logic ama sürücü koltuğundaki insan için tam bir akıl tutulması. Bir de şu klima gazı doldurma meselesi var ki evlere şenlik; gramajını bir tık fazla koydun mu kompresör kilitleniyor, az koydun mu zaten üflemiyor. Hassas hassas teraziyle, arabanın kaputunun altındaki etikette ne yazıyorsa aynen o gramajda gaz basılması şart.
Sıcak yaz günlerinde klimadan mahrum kalmak istemiyorsanız, sezona girmeden önce o polen filtresini mutlaka yenileyin ve gaz basıncını işi bilen bir yerde ölçtürün, gerisi bir şekilde hallolur. Yoksa o uzun otoban yolculukları, camı iki parmak açıp rüzgarın uğultusuyla baş başa kaldığınız çileli seyahatlere dönüşüverir bir anda. Araba kullanmak bir keyif işiyse eğer, o keyfin en büyük mimarı da göğüs havalandırmalarından yüzünüze vuran o tatlı, buz gibi serinliktir. Arızasız, serin ve keyifli yollarınız olsun...
Klima kompresörünün o kendine has "tık" sesini duymadığınız an bilin ki hikaye tam da orada kopmuştur zaten. Şehir içi trafiğinde dur-kalk yaparken ya da tam sol şeride çıkıp gazı köklediğinizde arabanın o soğutmayı bir anda kesip sizi kendi halinize bırakması, sisteme aşırı yük binmesinden midir yoksa rölenin keyifsizliğinden mi, insan kestiremiyor. Bazen sorun o kadar basit bir gaz kaçağıdır ki, ufak bir taş gelmiştir radyatöre ya da kaçak yapan minik bir o-ring contadır bütün neşeyi kaçıran... Ama gel de bunu o an o sıcağın altında ter döken sürücüye anlat. Fan devreye girmiyor, polen filtresi desen belki iki bakımdır değişmemiş, yaprak doldurmuş havalandırma kutusunu. Halbuki o sistemin dili olsa da konuşsa, "Beni biraz temiz tutun, gazımı senede bir kontrol ettirin" diye haykıracak sanki.
Torpido altından gelen o ince, hışırtılı fıs sesini duydunuz mu hiç, hani sanki bir yerlerden gizlice hava kaçıyormuş gibi? İşte o ses Peugeot sahipleri için adeta fırtına öncesi sessizliğin, daha doğrusu yaklaşan cehennem sıcaklarının ilk habercisidir. Bazen klimayı açarsınız, sol taraf buz gibi üflerken sağ taraftaki yolcu sıcaktan bunalır; klape motoru dedikleri o küçücük plastik dişli kırılmıştır torpidonun arkalarında bir yerlerde. Koskoca mühendislik harikası arabayı yürüten güç, neticede iki liralık bir plastik parçanın insafına kalır. Yetkili servise gitsen bütün göğüs sökülecek derler, sanayideki usta "Hallederiz abi" deyip tornavidayla dalar... İnsan neye uğradığını şaşırıyor tabii böyle anlarda, kendi kendine soruyor insan, acaba bu klima gerçekten bozuldu mu yoksa sadece benimle dalga mı geçiyor?
Eski bir gazeteci refleksiyle kaç tane ustayla çay içip sohbet ettiysem hepsi dönüp dolaşıp aynı yere geliyor: Bu araçların dilinden anlamak lazım, öyle her önüne gelen şarj cihazını bağlayıp gaza basmakla olmuyor bu işler. Elektronik beyin yani BSI denilen o hassas kutu, voltajda ufacık bir dalgalanma görse ilk iş olarak klimanın fişini çekiyor, arabayı korumaya alıyor aklınca. Siz sanıyorsunuz ki gaz bitti, kompresör yandı; meğerse akü zayıfladığı için araba konfor sistemlerini sırayla kapatıyormuş... Mantıklı mı, evet bir bakıma logic ama sürücü koltuğundaki insan için tam bir akıl tutulması. Bir de şu klima gazı doldurma meselesi var ki evlere şenlik; gramajını bir tık fazla koydun mu kompresör kilitleniyor, az koydun mu zaten üflemiyor. Hassas hassas teraziyle, arabanın kaputunun altındaki etikette ne yazıyorsa aynen o gramajda gaz basılması şart.
Sıcak yaz günlerinde klimadan mahrum kalmak istemiyorsanız, sezona girmeden önce o polen filtresini mutlaka yenileyin ve gaz basıncını işi bilen bir yerde ölçtürün, gerisi bir şekilde hallolur. Yoksa o uzun otoban yolculukları, camı iki parmak açıp rüzgarın uğultusuyla baş başa kaldığınız çileli seyahatlere dönüşüverir bir anda. Araba kullanmak bir keyif işiyse eğer, o keyfin en büyük mimarı da göğüs havalandırmalarından yüzünüze vuran o tatlı, buz gibi serinliktir. Arızasız, serin ve keyifli yollarınız olsun...
