Emre Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Sıkıştırma oranları benzinle çalışmaya göre optimize edilmiş bir silindir kapağının altında, bütan-propan karışımının o hırçın ve erken patlama eğilimli karakteriyle baş etmeye çalışırken, termal yük yönetimi bir anda sürücünün en büyük kabusu haline gelir; yani termal rejim çığırından çıkar... Sıcak havalarda ve özellikle yoğun trafikte, motor bloğunun emdiği o kavurucu ısı, LPG'nin sıvı halden gaz fazına geçtiği regülatörün (buharlaştırıcının) kapasitesini adeta kilitler, basınç dalgalanmaları ECU'nun haritayı şaşırmasına neden olur.
Enjektör kütüklerinin maruz kaldığı o aşırı sıcaklık, içerideki teflon contaların ve selenoid bobinlerinin direncini aniden düşürürken, yakıt püskürtme süreleri milisaniyenin yüzde biri kadar sapmalar gösterir ve rölantideki o hüzünlü dalgalanma başlar... Termokupl verilerine göre 110 dereceyi bulan su sıcaklığı, lpg regülatörünün içindeki diyaframın esnekliğini yitirmesine yol açar, sıvı fazda kaçaklar ve ani zengin karışım boğulmaları kaçınılmaz bir sondur.
Kuru sürtünme katsayısının benzinli sistemlere kıyasla çok daha acımasız olduğu bu otogaz dünyasında, subap yuvalarının mikro düzeyde dövülmesiyle oluşan o metalürjik aşınma, motor sıcaklığı tavan yaptığında ses hızından farksız bir subap sesiyle kendini ele verir; subap boşluklarının daralması kompresyon kaybına, o da çekişten düşmeye... Sıcak motorla marş basıldığında yaşanan o uzun süreli beklemeler, aslında manifoltta biriken sıkışmış gazın manifoltu patlatma riskini bile taşır, ki bunu kimse yüksek sesle söylemez.
Soğutma suyunun termostat açma eşiğini erkene çeken modifiye yazılımlar ya da bakır radyatör petekleriyle yapılan o amatör müdahaleler, bu termal trajediyi sadece yarım saat erteler; çünkü esas mesele yanma odasındaki kalorifik değerin ve o yüksek oktanlı gazın bıraktığı artık ısı yüküdür... Ateşleme bobinlerinin buji pipolarına ilettiği yüksek voltajın, sıcaklıkla beraber direnç kazanıp zayıflaması, silindir içi tam yanmayı engeller ve egzoz manifoldunun kızıl kor haline gelmesine sebep olur.
Yılların ustası kaputu kaldırıp "abi bu motor su kaynatmıyor ama gazı resmen buharlaştırıp havaya uçuruyor" derken aslında o termodinamik dengesizliği özetler; siz siz olun, sıcak motor krizinde hemen beyne el atmayın, önce o minik su hortumlarındaki devridaim basıncını ve regülatörün termal yalıtımını kontrol edin... Yakıt basınç sensörünün (MAP) sıcaklıktan dolayı yanlış sinyal göndermesi, motoru rölantide bir zengin bir fakir karışıma mahkum eder ki, o an piston tepelerindeki ısıl gerilme malzemenin akma sınırını zorlar.
Enjektör kütüklerinin maruz kaldığı o aşırı sıcaklık, içerideki teflon contaların ve selenoid bobinlerinin direncini aniden düşürürken, yakıt püskürtme süreleri milisaniyenin yüzde biri kadar sapmalar gösterir ve rölantideki o hüzünlü dalgalanma başlar... Termokupl verilerine göre 110 dereceyi bulan su sıcaklığı, lpg regülatörünün içindeki diyaframın esnekliğini yitirmesine yol açar, sıvı fazda kaçaklar ve ani zengin karışım boğulmaları kaçınılmaz bir sondur.
Kuru sürtünme katsayısının benzinli sistemlere kıyasla çok daha acımasız olduğu bu otogaz dünyasında, subap yuvalarının mikro düzeyde dövülmesiyle oluşan o metalürjik aşınma, motor sıcaklığı tavan yaptığında ses hızından farksız bir subap sesiyle kendini ele verir; subap boşluklarının daralması kompresyon kaybına, o da çekişten düşmeye... Sıcak motorla marş basıldığında yaşanan o uzun süreli beklemeler, aslında manifoltta biriken sıkışmış gazın manifoltu patlatma riskini bile taşır, ki bunu kimse yüksek sesle söylemez.
Soğutma suyunun termostat açma eşiğini erkene çeken modifiye yazılımlar ya da bakır radyatör petekleriyle yapılan o amatör müdahaleler, bu termal trajediyi sadece yarım saat erteler; çünkü esas mesele yanma odasındaki kalorifik değerin ve o yüksek oktanlı gazın bıraktığı artık ısı yüküdür... Ateşleme bobinlerinin buji pipolarına ilettiği yüksek voltajın, sıcaklıkla beraber direnç kazanıp zayıflaması, silindir içi tam yanmayı engeller ve egzoz manifoldunun kızıl kor haline gelmesine sebep olur.
Yılların ustası kaputu kaldırıp "abi bu motor su kaynatmıyor ama gazı resmen buharlaştırıp havaya uçuruyor" derken aslında o termodinamik dengesizliği özetler; siz siz olun, sıcak motor krizinde hemen beyne el atmayın, önce o minik su hortumlarındaki devridaim basıncını ve regülatörün termal yalıtımını kontrol edin... Yakıt basınç sensörünün (MAP) sıcaklıktan dolayı yanlış sinyal göndermesi, motoru rölantide bir zengin bir fakir karışıma mahkum eder ki, o an piston tepelerindeki ısıl gerilme malzemenin akma sınırını zorlar.
