Ayhan Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Modern dizel motorların kalbinde sessiz sedasız çalışan SCR sistemleri, can sıkıcı bir motor arıza lambasıyla varlığını hatırlatana kadar pek çoğumuzun radarından uzaktır. Egzoz hattına yerleştirilen Ford NOx sensörü, motordan çıkan zehirli azot oksit gazlarının miktarını milisaniyelik hassasiyetle ölçerken, en ufak bir kurum birikmesinde veya seramik element çatlağında bütün sistemi kilitleyebilir. Egzoz gazı sıcaklığının 600 derecelere ulaştığı o muazzam ısı döngüsünde, AdBlue enjeksiyonunun ne kadar yapılacağına karar veren bu mikroskobik göz yanılırsa... Sonuç, çekişten düşen bir Transit veya göstergede aniden beliren o meşhur geri sayım uyarısı oluyor.
Egzoz manifoldunun hemen çıkışında ve dizel partikül filtresinin (DPF) ardında olmak üzere genellikle iki adet bulunan bu elektro-kimyasal dedektörler, kronik olarak yüksek ısı ve sülfür maruziyetiyle yıpranırlar. Continental veya Bosch üretimi orijinal Ford sensörlerinin içindeki ısıtıcı rezistans devresi koptuğunda, ECU (motor kontrol ünitesi) parametreleri okuyamaz ve motoru koruma moduna, yani o hep korkulan "limp mode" dedikleri hantal yürüyüşe alır. P2200 veya P229F gibi arıza kodlarıyla servisin bilgisayar ekranına düşen bu tabloyu sadece bir yazılım güncellemesiyle geçiştirmeye çalışmak, aslında sorunu büyütmekten başka bir işe yaramaz. Değişim şart görünüyorsa, piyasadaki ucuz Çin malı muadiller yerine mutlaka güncellenmiş parça numaralı orijinal ekipmanı tercih etmelisiniz; aksi halde üç bin kilometre sonra kendinizi yine aynı uyarılara bakarken bulursunuz.
Ustanızın sadece sensör ucunu temizleyip "bunun işi tamam" demesine pek kulak asmamanızı öneririm. Çünkü NOx sensörünün asıl hassas noktası egzoz gazına temas eden o metal prob değil, kablonun diğer ucunda, şasiye vidalanmış metal kutunun içindeki o karmaşık mikroişlemci kartıdır. Zamanla yoldan sıçrayan suların, nemin ve tuzun bu kontrol ünitesine sızması, devre elemanlarında korozyon yaratarak sinyal hattını tamamen felç eder. Kablo tesisatındaki voltaj dalgalanmalarını osiloskopla ölçmeden doğrudan parça değişimine gitmek ise cebinizi gereksiz yere yakabilir... Bazen tüm mesele, sadece deforme olmuş bir kablo soketidir.
Peki, AdBlue kalitesinin bu arızadaki payı nedir diye hiç düşündünüz mü? Standart dışı, merdiven altı üretilen veya saklama koşulları nedeniyle bozulan üre çözeltileri, egzoz hattında tam olarak buharlaşamaz ve NOx sensörünün gözenekli seramik yapısını kristalize ederek tıkar. Egzoz gazının kimyasal analizini yapamaz hale gelen sensör, sanki salınım değerleri çok yüksekmiş gibi ECU'ya yanlış veri gönderir ve araç durup dururken AdBlue tüketimini tavan yaptırır. Aracınızın periyodik bakımlarında sadece yağ ve hava filtresine odaklanmak yerine, egzoz sisteminin bu uç beylerini de göz önünde bulundurmak, sizi uzun vadede çok daha büyük maliyetlerden koruyacaktır.
Egzoz manifoldunun hemen çıkışında ve dizel partikül filtresinin (DPF) ardında olmak üzere genellikle iki adet bulunan bu elektro-kimyasal dedektörler, kronik olarak yüksek ısı ve sülfür maruziyetiyle yıpranırlar. Continental veya Bosch üretimi orijinal Ford sensörlerinin içindeki ısıtıcı rezistans devresi koptuğunda, ECU (motor kontrol ünitesi) parametreleri okuyamaz ve motoru koruma moduna, yani o hep korkulan "limp mode" dedikleri hantal yürüyüşe alır. P2200 veya P229F gibi arıza kodlarıyla servisin bilgisayar ekranına düşen bu tabloyu sadece bir yazılım güncellemesiyle geçiştirmeye çalışmak, aslında sorunu büyütmekten başka bir işe yaramaz. Değişim şart görünüyorsa, piyasadaki ucuz Çin malı muadiller yerine mutlaka güncellenmiş parça numaralı orijinal ekipmanı tercih etmelisiniz; aksi halde üç bin kilometre sonra kendinizi yine aynı uyarılara bakarken bulursunuz.
Ustanızın sadece sensör ucunu temizleyip "bunun işi tamam" demesine pek kulak asmamanızı öneririm. Çünkü NOx sensörünün asıl hassas noktası egzoz gazına temas eden o metal prob değil, kablonun diğer ucunda, şasiye vidalanmış metal kutunun içindeki o karmaşık mikroişlemci kartıdır. Zamanla yoldan sıçrayan suların, nemin ve tuzun bu kontrol ünitesine sızması, devre elemanlarında korozyon yaratarak sinyal hattını tamamen felç eder. Kablo tesisatındaki voltaj dalgalanmalarını osiloskopla ölçmeden doğrudan parça değişimine gitmek ise cebinizi gereksiz yere yakabilir... Bazen tüm mesele, sadece deforme olmuş bir kablo soketidir.
Peki, AdBlue kalitesinin bu arızadaki payı nedir diye hiç düşündünüz mü? Standart dışı, merdiven altı üretilen veya saklama koşulları nedeniyle bozulan üre çözeltileri, egzoz hattında tam olarak buharlaşamaz ve NOx sensörünün gözenekli seramik yapısını kristalize ederek tıkar. Egzoz gazının kimyasal analizini yapamaz hale gelen sensör, sanki salınım değerleri çok yüksekmiş gibi ECU'ya yanlış veri gönderir ve araç durup dururken AdBlue tüketimini tavan yaptırır. Aracınızın periyodik bakımlarında sadece yağ ve hava filtresine odaklanmak yerine, egzoz sisteminin bu uç beylerini de göz önünde bulundurmak, sizi uzun vadede çok daha büyük maliyetlerden koruyacaktır.