Emre Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Sabah arabanın kontağını çevirdiğinizde motorun aniden öksürmeye başlaması veya gösterge panelinde anlamsız bir arıza lambasının yanması kadar sinir bozucu az şey vardır. Çoğu zaman sorunu buji, bobin ya da benzin pompasında arıyoruz ama asıl suçlu genellikle o karmaşık kablo demetinin ucundaki küçücük bir metal temas noktası oluyor. ECU dediğimiz motor beyninin soketinde meydana gelen en ufak bir gevşeme veya kir, otomobilin bütün elektroniğini adeta felç edebilir. İnsan ilk başta ciddi bir mekanik arıza var sanıp paniğe kapılıyor işte...
O kaputun altındaki ısı değişimi, nem ve yoldan sarsılan binbir türlü etken soketlerin zamanla formunu kaybetmesine yol açıyor. Soketin içindeki o minik pini hafifçe eğilmiş görseniz bile, o pindeki milimetrik bir temassızlık motorun beynine yanlış veri gitmesi için yeter de artar bile. Ya sensör okuması sapıtıyor ya da enjektörlere giden sinyal aniden kesiliveriyor. Hatta bazen araba tamamen düzgün çalışırken birden stop eder, sonra hiçbir şey olmamış gibi tekrar çalışır ya...
Böyle bir durumdan şüpheleniyorsanız yapacağınız ilk iş, soket tırnaklarını kırıp dökmeden o plastik kilidi sakince açmak olmalı. Soketi çıkardığınızda içinde yeşilimsi ya da beyazımsı bir tabaka görüyorsanız, geçmiş olsun, nem içeri sızmış ve oksitlenme başlamış demektir. Kontak spreyi sıkıp biraz beklemek bazen hayat kurtarır ama spreyi sıkar sıkmaz geri takmak yapılan en büyük hatalardan biri. O spreyin tamamen uçmasını ve yüzeyin iyice kurumasını beklemek zorundasınız, acele ederseniz daha büyük bir kısa devreye davetiye çıkarırsınız.
Soketin plastik gövdesinde bir çatlak veya tırnaklarında bir kırık var mı diye gözünüzle dikkatlice tarayın. Plastik aksam zamanla motorun sıcaklığından dolayı gevrekleşir ve en ufak bir müdahalede elimizde kalabilir. Eğer tırnak kırıldığı için soket ECU’ya tam oturmuyorsa, o bağlantı siz yolda giderken titreşimden dolayı sürekli kopup duracaktır. Plastik kelepçelerle geçici çözümler üretmek anı kurtarır belki ama uzun yolda sizi yarı yolda bırakması an meselesidir.
Peki o minik pinlerin yuvalarına tam temas ettiğinden nasıl emin olacaksınız? Bir cımbız veya ince bir tornavida yardımıyla yuvaların ağzını çok ama çok hafifçe sıkılaştırmayı deneyebilirsiniz fakat burada uygulayacağınız kuvvete ekstra dikkat etmeniz gerekiyor. Hangi pini ne kadar bükeceğinizi iyi ayarlayamazsanız, pin tamamen kırılabilir veya soketi bir daha asla yerine oturtamayabilirsiniz. Fazla zorlamadan, parmak ucunuzun hissettiği o hassas direnç sınırında kalmak en mantıklısı.
Son olarak, soketi temizleyip yerine oturttuktan sonra o bölgeyi dış etkenlerden koruyacak izolasyon adımlarını kesinlikle atlamayın. Soket körüğünün contası yıpranmışsa içeri tekrar su girmesi sadece birkaç haftalık bir zaman meselesi olacaktır. Aracın elektrik aksamıyla uğraşırken sabırlı olmak ve sorunu adım adım ele almak sizi binlerce liralık gereksiz parça değişimlerinden kurtarır. Bazen en karmaşık arızaların arkasında, sadece yerine tam oturmamış bir plastik soket yatar...
O kaputun altındaki ısı değişimi, nem ve yoldan sarsılan binbir türlü etken soketlerin zamanla formunu kaybetmesine yol açıyor. Soketin içindeki o minik pini hafifçe eğilmiş görseniz bile, o pindeki milimetrik bir temassızlık motorun beynine yanlış veri gitmesi için yeter de artar bile. Ya sensör okuması sapıtıyor ya da enjektörlere giden sinyal aniden kesiliveriyor. Hatta bazen araba tamamen düzgün çalışırken birden stop eder, sonra hiçbir şey olmamış gibi tekrar çalışır ya...
Böyle bir durumdan şüpheleniyorsanız yapacağınız ilk iş, soket tırnaklarını kırıp dökmeden o plastik kilidi sakince açmak olmalı. Soketi çıkardığınızda içinde yeşilimsi ya da beyazımsı bir tabaka görüyorsanız, geçmiş olsun, nem içeri sızmış ve oksitlenme başlamış demektir. Kontak spreyi sıkıp biraz beklemek bazen hayat kurtarır ama spreyi sıkar sıkmaz geri takmak yapılan en büyük hatalardan biri. O spreyin tamamen uçmasını ve yüzeyin iyice kurumasını beklemek zorundasınız, acele ederseniz daha büyük bir kısa devreye davetiye çıkarırsınız.
Soketin plastik gövdesinde bir çatlak veya tırnaklarında bir kırık var mı diye gözünüzle dikkatlice tarayın. Plastik aksam zamanla motorun sıcaklığından dolayı gevrekleşir ve en ufak bir müdahalede elimizde kalabilir. Eğer tırnak kırıldığı için soket ECU’ya tam oturmuyorsa, o bağlantı siz yolda giderken titreşimden dolayı sürekli kopup duracaktır. Plastik kelepçelerle geçici çözümler üretmek anı kurtarır belki ama uzun yolda sizi yarı yolda bırakması an meselesidir.
Peki o minik pinlerin yuvalarına tam temas ettiğinden nasıl emin olacaksınız? Bir cımbız veya ince bir tornavida yardımıyla yuvaların ağzını çok ama çok hafifçe sıkılaştırmayı deneyebilirsiniz fakat burada uygulayacağınız kuvvete ekstra dikkat etmeniz gerekiyor. Hangi pini ne kadar bükeceğinizi iyi ayarlayamazsanız, pin tamamen kırılabilir veya soketi bir daha asla yerine oturtamayabilirsiniz. Fazla zorlamadan, parmak ucunuzun hissettiği o hassas direnç sınırında kalmak en mantıklısı.
Son olarak, soketi temizleyip yerine oturttuktan sonra o bölgeyi dış etkenlerden koruyacak izolasyon adımlarını kesinlikle atlamayın. Soket körüğünün contası yıpranmışsa içeri tekrar su girmesi sadece birkaç haftalık bir zaman meselesi olacaktır. Aracın elektrik aksamıyla uğraşırken sabırlı olmak ve sorunu adım adım ele almak sizi binlerce liralık gereksiz parça değişimlerinden kurtarır. Bazen en karmaşık arızaların arkasında, sadece yerine tam oturmamış bir plastik soket yatar...
