Ahmet Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Direksiyonun arkasına geçtiğimde gösterge panelinde aniden yanan o sarı ABS ışığı, açık söyleyeyim, eski bir adliye muhabiri refleksleriyle bende hemen bir "suçlu kim" soruşturması başlatır. Fren pedalı ayağınızın altında o tanıdık, güven veren sertliğini korusa bile bir şeylerin ters gittiği ortadadır; tekerleklerden birindeki o küçücük tekerlek hız sensörü sistemle bağını koparmıştır işte... Kia'ların o kendine has elektronik altyapısında bu uyarıyı gördüğünüz an aslında mekanik bir felaketle değil, dijital bir iletişim kopukluğuyla karşı karşıya olduğunuzu bilmeniz gerekir.
Geçen hafta sanayideki usta dostumun dükkanında tam da bu sebeple liftte duran Ceed model bir Kia vardı. Sensörün ucu tekerlek poyrasındaki okuyucu halkaya o kadar yakın çalışır ki, araya kaçan küçücük bir metal tozu, yoğun çamur ya da nem bile sinyalin bozulmasına yeter. Hall etkisi prensibiyle çalışan bu minik devreler zamanla tekerlek bölgesindeki aşırı sıcaklık değişimlerine dayanamayıp pes edebiliyor... Bazen sadece kirlenmiştir, bazen de içindeki bobin tamamen yanmıştır.
Görünüşte sadece üç harfli bir uyarı lambasından ibaret sanıyorsunuz değil mi? Hiç öyle değil. Beyin, yani ECU, tekerlekten sağlıklı hız verisi alamayınca adeta kör kalıyor ve güvenlik sistemlerini sırasıyla devre dışı bırakmaya başlıyor. ABS devre dışı kalır, hemen ardından ESP veya TCS ışığı yakar, hatta yokuş kalkış desteği bile "ben yokum" der... Ani bir frende aracın arkasını savurma riski tam da bu anlarda başlar.
Sırf bu sensör yüzünden koskoca fren beynini değiştirmeye kalkışan acemi tamirciler gördüm ben bu piyasada. Oysa işin özü çok basit bir osiloskop veya diyagnoz cihazı ölçümüne bakar; hangi tekerleğin suskun kaldığını bilgisayar zaten şak diye söyler size. Soketlerdeki korozyon mu, kablo tesisatındaki kopukluk mu yoksa doğrudan sensörün kendi sensör elemanı mı arızalı... İşte bütün mesele o noktaya odaklanmakta.
Peki o ışık yanarken arabayı sürmeye devam edebilir misiniz, daha doğrusu etmeli misiniz? Frenleriniz tutar, hidrolik sistem çalışmaya devam eder ama sert bir frende tekerleklerin kilitleneceğini bilerek, o eski model araçları sürer gibi ekstra dikkatli olarak... Yine de ilk fırsatta güvenli bir kenara çekip bir uzmana göstermek en doğrusu, işi şansa bırakmaya gelmez.
Bazen arızanın kaynağı sensörün kendisi bile çıkmaz, poyra rulmanının içindeki magnetik okuyucu halkanın deforme olması bütün dengeleri altüst eder. Sensörü sıfırıyla değiştirirsiniz ama bakarsınız ışık hala sönmemiş... Sırf bu yüzden poyrayı komple değiştirmek zorunda kaldığınız durumlar bile yaşanabilir Kia grubunda.
Yılların getirdiği tecrübeyle sabit, parça değişiminde orijinal OEM sensörden şaşmamak hayati önem taşıyor. Yan sanayi ucuz parçalar ECU ile tam frekansta haberleşemeyip birkaç ay sonra aynı arızayı tekrarlatabiliyor insana. Aracınızın elektronik dilinden anlayan, doğru teşhis koyan bir ustaya denk geldiğinizde sorunun aslında ne kadar hızlı çözüldüğüne şaşırıp kalırsınız...
Geçen hafta sanayideki usta dostumun dükkanında tam da bu sebeple liftte duran Ceed model bir Kia vardı. Sensörün ucu tekerlek poyrasındaki okuyucu halkaya o kadar yakın çalışır ki, araya kaçan küçücük bir metal tozu, yoğun çamur ya da nem bile sinyalin bozulmasına yeter. Hall etkisi prensibiyle çalışan bu minik devreler zamanla tekerlek bölgesindeki aşırı sıcaklık değişimlerine dayanamayıp pes edebiliyor... Bazen sadece kirlenmiştir, bazen de içindeki bobin tamamen yanmıştır.
Görünüşte sadece üç harfli bir uyarı lambasından ibaret sanıyorsunuz değil mi? Hiç öyle değil. Beyin, yani ECU, tekerlekten sağlıklı hız verisi alamayınca adeta kör kalıyor ve güvenlik sistemlerini sırasıyla devre dışı bırakmaya başlıyor. ABS devre dışı kalır, hemen ardından ESP veya TCS ışığı yakar, hatta yokuş kalkış desteği bile "ben yokum" der... Ani bir frende aracın arkasını savurma riski tam da bu anlarda başlar.
Sırf bu sensör yüzünden koskoca fren beynini değiştirmeye kalkışan acemi tamirciler gördüm ben bu piyasada. Oysa işin özü çok basit bir osiloskop veya diyagnoz cihazı ölçümüne bakar; hangi tekerleğin suskun kaldığını bilgisayar zaten şak diye söyler size. Soketlerdeki korozyon mu, kablo tesisatındaki kopukluk mu yoksa doğrudan sensörün kendi sensör elemanı mı arızalı... İşte bütün mesele o noktaya odaklanmakta.
Peki o ışık yanarken arabayı sürmeye devam edebilir misiniz, daha doğrusu etmeli misiniz? Frenleriniz tutar, hidrolik sistem çalışmaya devam eder ama sert bir frende tekerleklerin kilitleneceğini bilerek, o eski model araçları sürer gibi ekstra dikkatli olarak... Yine de ilk fırsatta güvenli bir kenara çekip bir uzmana göstermek en doğrusu, işi şansa bırakmaya gelmez.
Bazen arızanın kaynağı sensörün kendisi bile çıkmaz, poyra rulmanının içindeki magnetik okuyucu halkanın deforme olması bütün dengeleri altüst eder. Sensörü sıfırıyla değiştirirsiniz ama bakarsınız ışık hala sönmemiş... Sırf bu yüzden poyrayı komple değiştirmek zorunda kaldığınız durumlar bile yaşanabilir Kia grubunda.
Yılların getirdiği tecrübeyle sabit, parça değişiminde orijinal OEM sensörden şaşmamak hayati önem taşıyor. Yan sanayi ucuz parçalar ECU ile tam frekansta haberleşemeyip birkaç ay sonra aynı arızayı tekrarlatabiliyor insana. Aracınızın elektronik dilinden anlayan, doğru teşhis koyan bir ustaya denk geldiğinizde sorunun aslında ne kadar hızlı çözüldüğüne şaşırıp kalırsınız...
