Murat Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Arabanın gösterge paneline bakarken o gri genleşme kabının içinde aniden beliren çamurumsu kahverengi katman... İşte o an bir şeylerin yolunda gitmediğini anlamak için usta olmaya gerek yok aslında. Yağ soğutucusu dediğimiz o mütevazı parça, motor yağı ile soğutma sıvısını birbirine hiç temas ettirmeden yan yana çalıştıran sessiz bir kahramandır. İçindeki o minik kanallardan biri korozyondan ya da zamana yenik düşüp delindiğinde, yüksek basınçlı motor yağı doğrudan soğutma suyuna hücum eder. Su deposunu açtığınızda sanki içine sütlü kahve dökülmüş gibi bir manzarayla karşılaşıyorsanız, hiç uzağa gitmeyin; sistem size en net çığlığını atıyordur. Tabii bu durum tam tersi şekilde de gerçekleşebilir, yani su yağa karışabilir ki bu çok daha büyük bir felaketin habercisidir.
Motor kaputunu kaldırdığınızda yağ çubuğunu çekip bakmak çoğumuzun aklına sadece bakım zamanı gelir, değil mi? Oysa o metal çubuğun üzerindeki rengin sarımsı bir kremaya, hatta mayoneze benzemeye başlaması dahili bir sızıntının en belirgin kanıtıdır. Yağ soğutucusunun contaları sertleşip esnekliğini kaybettiğinde soğutma sıvısı motor karterine sızmaya başlar ve yağın o mucizevi yağlama yeteneğini tamamen yok eder. Metalin metalle doğrudan sürtünmeye başladığı o kritik anlarda motorun içinden gelen o hafif tıkırtılar... İnsan gerçekten ne zaman fark ederse o zaman kurtarıyor motoru, aksi halde yatak sarmak işten bile değil.
Hiç sebepsiz yere yükselen bir hararet göstergesiyle baş başa kaldınız mı yolda giderken? Soğutma sisteminin içine sızan motor yağı, radyatörün ve kalorifer peteğinin o daracık kılcal kanallarını tıkayarak sıvının rahatça dolaşmasını engeller. Yağla kaplanan radyatör kanalları ısıyı dışarı atamaz hale gelir ve araba en ufak bir yokuşta veya sıkışık trafikte hemen hararet haritasının kırmızı bölgesine tırmanır. Kaloriferi açtığınızda içeriye sıcak hava yerine buz gibi bir rüzgar esiyorsa, bilin ki o yağ soğutucusundan kaçan yağlar kalorifer peteğinizi de çoktan iflas ettirmiştir.
Arabayı park ettiğiniz yerin altında sabahları siyah ya da koyu kahve damlalar görmek çoğumuzun moralini bozar. Yağ soğutucusunun dış contaları deforme olduğunda, yağ sadece sistemin içine değil, doğrudan motor bloğunun dışına da sızabilir. Manifoldun üzerine damlayan kızgın yağın çıkardığı o yanık kokusu ve kabinden içeri giren hafif duman... Bazen basit bir conta değişimiyle çözülebilecek bir durumken, sırf fark edilmediği için bütün bir soğutma sisteminin temizlenmesini gerektiren devasa bir masrafa dönüşebilir.
Bir sabah radyatör yedek su deposunu kontrol ettiğinizde seviyenin sürekli düştüğünü fark ediyor ama arabanın altında hiçbir ıslaklık göremiyorsanız endişelenmekte haklısınız. Soğutma sıvısı buharlaşıp kaybolmaz; bir yerlere kaçıyordur ve o kaçış noktası genellikle yağ soğutucusunun içindeki o gizli çatlaklardır. Yanma odasına gitmeyen ama yağın içine yavaş yavaş süzülen soğutma suyu, motor çalışırken yüksek ısı altında buharlaşarak egzozdan beyaz bir duman olarak çıkar. Egzozdan çıkan bu tatlımsı kokulu yoğun dumanı görünce insan ister istemez silindir kapak contasından şüphelenir ama asıl suçlu çoğunlukla gözden kaçan o küçük soğutucudur.
Gaza bastığınızda arabanın eskisi gibi canlanmadığını, motorun sesinin hırıltılı bir hal aldığını hissettiğiniz oldu mu hiç? İçine su karışmış ve vizkozitesini kaybetmiş bir motor yağı, hareketli parçalar üzerinde koruyucu bir katman oluşturamaz ve inanılmaz bir iç direnç yaratır. Sürtünmenin artmasıyla birlikte motor zorlanmaya başlar, performans düşer ve yakıt tüketimi gözle görülür şekilde tırmanır. Arabanın sürüş keyfi bir anda kaybolur, pedalın altında o canlı his yerine hantal bir ağırlık kalır...
Parçayı değiştirip işin bittiğini sanmak yapılan en büyük hatalardan biridir bu arıza sürecinde. Yağ soğutucusu yenilense bile, daha önce sisteme karışmış olan o yağlı çamur bütün hortumlarda, radyatörde ve termostat çeperlerinde kalmaya devam eder. Soğutma sistemini özel kimyasallarla defalarca yıkamadan, kauçuk hortumların yağdan genleşip yumuşadığını kontrol etmeden yola çıkmamak gerekir. Aksi takdirde yeni taktığınız soğutucu sağlam kalsa bile, yağın çürüttüğü bir radyatör hortumu yüzünden yolda kalmak kaçınılmaz olur.
Motor kaputunu kaldırdığınızda yağ çubuğunu çekip bakmak çoğumuzun aklına sadece bakım zamanı gelir, değil mi? Oysa o metal çubuğun üzerindeki rengin sarımsı bir kremaya, hatta mayoneze benzemeye başlaması dahili bir sızıntının en belirgin kanıtıdır. Yağ soğutucusunun contaları sertleşip esnekliğini kaybettiğinde soğutma sıvısı motor karterine sızmaya başlar ve yağın o mucizevi yağlama yeteneğini tamamen yok eder. Metalin metalle doğrudan sürtünmeye başladığı o kritik anlarda motorun içinden gelen o hafif tıkırtılar... İnsan gerçekten ne zaman fark ederse o zaman kurtarıyor motoru, aksi halde yatak sarmak işten bile değil.
Hiç sebepsiz yere yükselen bir hararet göstergesiyle baş başa kaldınız mı yolda giderken? Soğutma sisteminin içine sızan motor yağı, radyatörün ve kalorifer peteğinin o daracık kılcal kanallarını tıkayarak sıvının rahatça dolaşmasını engeller. Yağla kaplanan radyatör kanalları ısıyı dışarı atamaz hale gelir ve araba en ufak bir yokuşta veya sıkışık trafikte hemen hararet haritasının kırmızı bölgesine tırmanır. Kaloriferi açtığınızda içeriye sıcak hava yerine buz gibi bir rüzgar esiyorsa, bilin ki o yağ soğutucusundan kaçan yağlar kalorifer peteğinizi de çoktan iflas ettirmiştir.
Arabayı park ettiğiniz yerin altında sabahları siyah ya da koyu kahve damlalar görmek çoğumuzun moralini bozar. Yağ soğutucusunun dış contaları deforme olduğunda, yağ sadece sistemin içine değil, doğrudan motor bloğunun dışına da sızabilir. Manifoldun üzerine damlayan kızgın yağın çıkardığı o yanık kokusu ve kabinden içeri giren hafif duman... Bazen basit bir conta değişimiyle çözülebilecek bir durumken, sırf fark edilmediği için bütün bir soğutma sisteminin temizlenmesini gerektiren devasa bir masrafa dönüşebilir.
Bir sabah radyatör yedek su deposunu kontrol ettiğinizde seviyenin sürekli düştüğünü fark ediyor ama arabanın altında hiçbir ıslaklık göremiyorsanız endişelenmekte haklısınız. Soğutma sıvısı buharlaşıp kaybolmaz; bir yerlere kaçıyordur ve o kaçış noktası genellikle yağ soğutucusunun içindeki o gizli çatlaklardır. Yanma odasına gitmeyen ama yağın içine yavaş yavaş süzülen soğutma suyu, motor çalışırken yüksek ısı altında buharlaşarak egzozdan beyaz bir duman olarak çıkar. Egzozdan çıkan bu tatlımsı kokulu yoğun dumanı görünce insan ister istemez silindir kapak contasından şüphelenir ama asıl suçlu çoğunlukla gözden kaçan o küçük soğutucudur.
Gaza bastığınızda arabanın eskisi gibi canlanmadığını, motorun sesinin hırıltılı bir hal aldığını hissettiğiniz oldu mu hiç? İçine su karışmış ve vizkozitesini kaybetmiş bir motor yağı, hareketli parçalar üzerinde koruyucu bir katman oluşturamaz ve inanılmaz bir iç direnç yaratır. Sürtünmenin artmasıyla birlikte motor zorlanmaya başlar, performans düşer ve yakıt tüketimi gözle görülür şekilde tırmanır. Arabanın sürüş keyfi bir anda kaybolur, pedalın altında o canlı his yerine hantal bir ağırlık kalır...
Parçayı değiştirip işin bittiğini sanmak yapılan en büyük hatalardan biridir bu arıza sürecinde. Yağ soğutucusu yenilense bile, daha önce sisteme karışmış olan o yağlı çamur bütün hortumlarda, radyatörde ve termostat çeperlerinde kalmaya devam eder. Soğutma sistemini özel kimyasallarla defalarca yıkamadan, kauçuk hortumların yağdan genleşip yumuşadığını kontrol etmeden yola çıkmamak gerekir. Aksi takdirde yeni taktığınız soğutucu sağlam kalsa bile, yağın çürüttüğü bir radyatör hortumu yüzünden yolda kalmak kaçınılmaz olur.
