Eren Usta
Kayıtlı Kullanıcı
EGR valfi denen o küçük metal parçanın motorun canına okuma potansiyelini küçümseyen her sürücü, günün sonunda sanayinin yolunu tutmaya mahkumdur. Araban kalkışta silkeleniyorsa, kırmızı ışıkta sanki nefesi kesiliyormuş gibi titriyorsa ya da gaza bastığında yanıt vermekte tereddüt ediyorsa... Evet, o meşhur EGR valfi teklemeye bal gibi de neden olur. Egzoz gazını devirdaim edip emisyonu düşüreceğiz diye icat edilen bu meret, zamanla kurumla dolup sıkıştığında motorun temiz hava dengesini tam anlamıyla altüst eder. Temiz hava alamayan motor ne yapar? Bocaladı, yakıtı patlatamadı ve işte o nefret ettiğin tekleme hissi peydah oldu.
Sanayi ustalarının "bu araba neden tekleme yapıyor" sorusuna ezbere buji yanıtı vermesi, otomotiv dünyasının en büyük illüzyonlarından biridir. Oysa sorun çoğu zaman ateşleme sisteminde değil, egzoz gazının içine sıçrayan O kurum birikintisindedir. EGR açık kaldığında silindirlere girmemesi gereken miktarda egzoz gazı dolar, motor oksijensiz kalır ve araç tabiri caizse öksürmeye başlar. Kapalı kaldığında ise fırlayan yanma odası sıcaklıkları vuruntuya, dolayısıyla yine o rahatsız edici sarsıntıya yol açar. Yani her iki senaryoda da olan senin sürüş konforuna ve motorun sağlığına olur.
Gaza basıyorsun ama araba gitmemek için direniyor, arkadan biri çekiyor sanki... Bu hissi yaşadıysan ve hala "akaryakıttan herhalde" deyip geçiştiriyorsan, yakında daha büyük bir faturayla yüzleşmeye hazırlanmalısın. Kurum kilitlenmiş bir EGR, motora sürekli kirli hava besleyerek yakıt-hava karışımını zengin veya fakir çalışmaya zorlar. Yanma odasındaki dengesizlik direkt olarak krank miline düzensiz güç aktarımı demektir; bu da direksiyonda hissettiğin o uyuz teklemedir işte. Bazen tek yapman gereken şey o parçayı söküp temizletmekken, arabayı bu şekilde zorlamaya devam etmek... Neyse, gerisini cüzdanın düşünsün.
Sorunun gerçekten EGR’den kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamanın en net yolu, teklemenin hangi devirlerde ortaya çıktığına bakmaktır. Rölantide dururken veya sabit hızla giderken aniden beliren o küçük sarsıntılar, valfin kurum yüzünden açık pozisyonda takılı kaldığının açık bir kanıtıdır. Tam gaz bastığında tekleme kesiliyorsa müjde, çünkü EGR yüksek yük altında zaten kapanmak zorundadır ve sen gaza yüklendiğinde sistem zorla da olsa gaz akışını keser. Bu teşhisi koymak bu kadar basitken, parçacı parçacı gezip binlerce lira harcamak tamamen senin tercihin.
Yıllardır gaz pedalıyla bağ kurmuş her deneyimli sürücü bilir ki, bir motorun ritmi bozulduysa altında mutlaka bir hava veya yakıt ihlali vardır. EGR valfi tam olarak bu ihlalin baş aktörüdür; çalışması gerektiği anı şaşırdığı anda motorun ritmini, seninse sinir katsayını altüst eder. Sırf birkaç gram daha az emisyon salınımı uğruna koca motoru kurum deposuna çeviren bu mühendislik harikasını (!) düzenli aralıklarla kontrol ettirmezsen, o tekleme bir gün otobanın ortasında tam bir motor stop etme felaketine dönüşür. Karar senin: Ya o valfi zamanında temizleteceksin ya da tekleme eşliğinde sanayi yollarında beste yapacaksın.
Sanayi ustalarının "bu araba neden tekleme yapıyor" sorusuna ezbere buji yanıtı vermesi, otomotiv dünyasının en büyük illüzyonlarından biridir. Oysa sorun çoğu zaman ateşleme sisteminde değil, egzoz gazının içine sıçrayan O kurum birikintisindedir. EGR açık kaldığında silindirlere girmemesi gereken miktarda egzoz gazı dolar, motor oksijensiz kalır ve araç tabiri caizse öksürmeye başlar. Kapalı kaldığında ise fırlayan yanma odası sıcaklıkları vuruntuya, dolayısıyla yine o rahatsız edici sarsıntıya yol açar. Yani her iki senaryoda da olan senin sürüş konforuna ve motorun sağlığına olur.
Gaza basıyorsun ama araba gitmemek için direniyor, arkadan biri çekiyor sanki... Bu hissi yaşadıysan ve hala "akaryakıttan herhalde" deyip geçiştiriyorsan, yakında daha büyük bir faturayla yüzleşmeye hazırlanmalısın. Kurum kilitlenmiş bir EGR, motora sürekli kirli hava besleyerek yakıt-hava karışımını zengin veya fakir çalışmaya zorlar. Yanma odasındaki dengesizlik direkt olarak krank miline düzensiz güç aktarımı demektir; bu da direksiyonda hissettiğin o uyuz teklemedir işte. Bazen tek yapman gereken şey o parçayı söküp temizletmekken, arabayı bu şekilde zorlamaya devam etmek... Neyse, gerisini cüzdanın düşünsün.
Sorunun gerçekten EGR’den kaynaklanıp kaynaklanmadığını anlamanın en net yolu, teklemenin hangi devirlerde ortaya çıktığına bakmaktır. Rölantide dururken veya sabit hızla giderken aniden beliren o küçük sarsıntılar, valfin kurum yüzünden açık pozisyonda takılı kaldığının açık bir kanıtıdır. Tam gaz bastığında tekleme kesiliyorsa müjde, çünkü EGR yüksek yük altında zaten kapanmak zorundadır ve sen gaza yüklendiğinde sistem zorla da olsa gaz akışını keser. Bu teşhisi koymak bu kadar basitken, parçacı parçacı gezip binlerce lira harcamak tamamen senin tercihin.
Yıllardır gaz pedalıyla bağ kurmuş her deneyimli sürücü bilir ki, bir motorun ritmi bozulduysa altında mutlaka bir hava veya yakıt ihlali vardır. EGR valfi tam olarak bu ihlalin baş aktörüdür; çalışması gerektiği anı şaşırdığı anda motorun ritmini, seninse sinir katsayını altüst eder. Sırf birkaç gram daha az emisyon salınımı uğruna koca motoru kurum deposuna çeviren bu mühendislik harikasını (!) düzenli aralıklarla kontrol ettirmezsen, o tekleme bir gün otobanın ortasında tam bir motor stop etme felaketine dönüşür. Karar senin: Ya o valfi zamanında temizleteceksin ya da tekleme eşliğinde sanayi yollarında beste yapacaksın.
