Kerem Usta
Kayıtlı Kullanıcı
Arabanızın gösterge panelinde o meşhur motor arıza lambası aniden yandığında içinize bir sıkıntı çöküyor, çok iyi biliyorum. Hele bir de OBD cihazını bağlayıp ekranı kaydırdığınızda karşınıza "B0012" gibi spesifik bir kod çıkınca insan ne yapacağını, nereye bakacağını şaşırıyor. Aslına bakarsanız bu kod, motorun kalbindeki o hassas zamanlama çarklarının, yani eksantrik mili pozisyonunun olması gerekenden biraz daha geride kaldığını, tabiri caizse motorun nefes alış verişinde bir senkronizasyon problemi yaşandığını fısıldıyor bize. Yeni nesil araçlardaki değişken supap zamanlama sistemi, motorun performansını ve yakıt tüketimini optimize etmek için sürekli milimetrik hesaplar yaparken, bu sistemdeki küçücük bir gecikme veya sapma doğrudan beynin alarm vermesine yol açıyor. Durum böyle olunca motorun çekişten düşmesi, rölantideki o sinir bozucu titremeler ya da sabahları marşa bastığınızda arabanın bir türlü kendine gelememesi gibi can sıkıcı belirtiler peşi sıra kendini göstermeye başlıyor...
Motor yağını en son ne zaman değiştirmiştiniz, şöyle bir geriye dönüp düşünün bakalım. B0012 kodunun arkasındaki gizli suçlu çoğunlukla ne büyük mekanik arızalar ne de komple motor değişimleri oluyor; her şey o ihmal edilen, kararan ve özelliğini yitiren motor yağından kaynaklanıyor olabilir. Eksantrik mili zamanlama valfi, yani VVT solenoidi dediğimiz o küçük ama marifetli parça, tamamen yağ basıncıyla çalışan hidrolik bir mekanizmaya sahip ve siz yağı zamanında değiştirmediğinizde oluşan çamurlaşma bu valfin içindeki incecik kanalları tıkayıveriyor. Kanallar tıkanınca da yağ basıncı zamanlama dişlilerini doğru açıda tutmaya yetmiyor, sistem ağır kalıyor ve araba kendi kendini korumaya alıp panik butonuna basıyor. Bazen sadece kaliteli bir motor yağı ve yeni bir yağ filtresiyle bu dertten tamamen kurtulmak, o can sıkan arıza lambasını sonsuza dek söndürmek mümkün olabiliyor.
Tamircinin yolunu tutmadan önce kaputu açıp solenoid valfinin soketlerini ve kablo tesisatını kendi gözlerinizle bir incelemenizde fayda var. Zamanla motor bölmesindeki aşırı sıcaklık, sarsıntı ya da yollardan sıçrayan çamurlu sular bu soketlerin oksitlenmesine, kabloların gevşeyip temasızlık yapmasına neden olabiliyor; elektrik akımı kesintiye uğrayınca da sistem doğrudan hata kodunu hafızaya alıyor. Elinize bir balata spreyi alıp o soketleri güzelce temizlemek, kablolarda bir kopukluk veya aşınma olup olmadığını kontrol etmek yapacağınız en akıllıca ve maliyetsiz ilk adım olacaktır muhtemelen. Hatta bazen solenoidi tamamen söküp dışarıda temizlemek ve 12 volt elektrik verip çıt çıt çalışıp çalışmadığını test etmek, sorunun parçanın kendisinde mi yoksa sadece basit bir temassızlıkta mı olduğunu şıp diye anlamanızı sağlar.
Peki ya sorun çok daha derindeyse, yani triger kayışı veya zinciri ömrünü tamamlamış ve hafifçe esnemişse ne olacak? İşte o zaman işler biraz ciddileşiyor çünkü zincirdeki en ufak bir gevşeme veya diş atlaması, eksantrik mili ile krank mili arasındaki o kusursuz uyumu tamamen bozarak B0012 kodunu kalıcı hale getiriyor. Kilometresi gelmiş bir triger setinin yaratacağı bu milimetrik kaymalar sadece arıza lambası yakmakla kalmaz, uzun vadede motorun supaplarına ve pistonlarına geri dönülemez zararlar verebilecek büyük bir tehlikeyi de beraberinde taşır. Motorunuzdan özellikle ilk çalıştırmada zincir şıkırtısı gibi yabancı sesler geliyorsa, yağ ve solenoid kontrollerinden de bir sonuç alamadıysanız, artık sentenin kaçıp kaçmadığını anlamak için işinin ehli bir ustaya görünme vaktiniz gelmiş demektir...
Motor yağını en son ne zaman değiştirmiştiniz, şöyle bir geriye dönüp düşünün bakalım. B0012 kodunun arkasındaki gizli suçlu çoğunlukla ne büyük mekanik arızalar ne de komple motor değişimleri oluyor; her şey o ihmal edilen, kararan ve özelliğini yitiren motor yağından kaynaklanıyor olabilir. Eksantrik mili zamanlama valfi, yani VVT solenoidi dediğimiz o küçük ama marifetli parça, tamamen yağ basıncıyla çalışan hidrolik bir mekanizmaya sahip ve siz yağı zamanında değiştirmediğinizde oluşan çamurlaşma bu valfin içindeki incecik kanalları tıkayıveriyor. Kanallar tıkanınca da yağ basıncı zamanlama dişlilerini doğru açıda tutmaya yetmiyor, sistem ağır kalıyor ve araba kendi kendini korumaya alıp panik butonuna basıyor. Bazen sadece kaliteli bir motor yağı ve yeni bir yağ filtresiyle bu dertten tamamen kurtulmak, o can sıkan arıza lambasını sonsuza dek söndürmek mümkün olabiliyor.
Tamircinin yolunu tutmadan önce kaputu açıp solenoid valfinin soketlerini ve kablo tesisatını kendi gözlerinizle bir incelemenizde fayda var. Zamanla motor bölmesindeki aşırı sıcaklık, sarsıntı ya da yollardan sıçrayan çamurlu sular bu soketlerin oksitlenmesine, kabloların gevşeyip temasızlık yapmasına neden olabiliyor; elektrik akımı kesintiye uğrayınca da sistem doğrudan hata kodunu hafızaya alıyor. Elinize bir balata spreyi alıp o soketleri güzelce temizlemek, kablolarda bir kopukluk veya aşınma olup olmadığını kontrol etmek yapacağınız en akıllıca ve maliyetsiz ilk adım olacaktır muhtemelen. Hatta bazen solenoidi tamamen söküp dışarıda temizlemek ve 12 volt elektrik verip çıt çıt çalışıp çalışmadığını test etmek, sorunun parçanın kendisinde mi yoksa sadece basit bir temassızlıkta mı olduğunu şıp diye anlamanızı sağlar.
Peki ya sorun çok daha derindeyse, yani triger kayışı veya zinciri ömrünü tamamlamış ve hafifçe esnemişse ne olacak? İşte o zaman işler biraz ciddileşiyor çünkü zincirdeki en ufak bir gevşeme veya diş atlaması, eksantrik mili ile krank mili arasındaki o kusursuz uyumu tamamen bozarak B0012 kodunu kalıcı hale getiriyor. Kilometresi gelmiş bir triger setinin yaratacağı bu milimetrik kaymalar sadece arıza lambası yakmakla kalmaz, uzun vadede motorun supaplarına ve pistonlarına geri dönülemez zararlar verebilecek büyük bir tehlikeyi de beraberinde taşır. Motorunuzdan özellikle ilk çalıştırmada zincir şıkırtısı gibi yabancı sesler geliyorsa, yağ ve solenoid kontrollerinden de bir sonuç alamadıysanız, artık sentenin kaçıp kaçmadığını anlamak için işinin ehli bir ustaya görünme vaktiniz gelmiş demektir...
